Bizi takip edin
Bizi takip edin

PİAR Araştırma'nın başkanından yeni seçim yorumu

13.6.2018 17:24:24
<p>AK Parti-MHP'nin oluşturduğu Cumhur İttifakı'nın ilan ettiği 24 Haziran se&ccedil;imlerine kısa bir s&uuml;re kalırken, kamuoyu yoklamaları da devam ediyor. Anketlerin b&uuml;y&uuml;k bir kısmına g&ouml;re Cumhur İttifakı Meclis &ccedil;oğunluğunu sağlayamıyor, Millet İttifakı ise y&uuml;kselişte.</p> <p>Yaptıkları son ankette Millet İttifakı'nın Meclis'te &ccedil;oğunluğu elde edeceği ve se&ccedil;imlerin ikinci tura kalacağı y&ouml;n&uuml;nde bir tablo &ccedil;ıkan Piar Araştırma'nın sahibi Kadir Atalay, 24 Haziran'a kısa bir s&uuml;re kala cumhurbaşkanı adaylarının performansını, HDP'nin baraj sorununu ve Cumhur İttifakı'nda yaşanabilecek &ccedil;atlağı Artı Ger&ccedil;ek'e değerlendirdi.</p> <p>Atalay'ın se&ccedil;imlerle ilişkin sorulara verdiği yanıtlar ş&ouml;yle:</p> <p><strong>'ERDOĞAN'IN PERFORMANSI S&Uuml;REKLİ D&Uuml;Ş&Uuml;YOR'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Se&ccedil;imlere kısa bir s&uuml;re kaldı. Cumhurbaşkanı adaylarının performansını nasıl buluyorsunuz?</strong></p> <p class="marker-quote1">AKP ve adayı Erdoğan'ın performansını değerlendirirsek s&uuml;rekli bir d&uuml;ş&uuml;ş i&ccedil;inde olduğunu g&ouml;r&uuml;yoruz. Hem Erdoğan'ın performansı d&uuml;ş&uuml;yor hem de AKP'nin performansı. Şu an bizim g&ouml;zlemlediğimiz Erdoğan'ın AKP'yi boşladığı. Meclis &ccedil;oğunluğunu kaybedeceğini anladığı i&ccedil;in kendi adaylığına daha &ccedil;ok odaklanmış durumda. Vizyonu da halkın talepleri karşısında dar kalıyor. '1 TL'ye tuvalet, yol yaptık, havalimanları yaptık, bedava kek ve &ccedil;ayların dağıtılacağı kıraathaneler' de halkın uzun s&uuml;redir yaşadığı ekonomik sorunlara bir &ccedil;&ouml;z&uuml;m olarak g&ouml;r&uuml;nmediği i&ccedil;in bu da oy kaybını s&uuml;rekli hale getirmiş durumda.</p> <p><strong>'İNCE, ERDOĞAN'I YENEBİLECEK BİR ADAY OLARAK G&Ouml;R&Uuml;LMEYE BAŞLANDI'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Bu oy kaybı devam edecek mi?</strong></p> <p>G&ouml;r&uuml;l&uuml;yor ki bu se&ccedil;imlere kadar bir miktar daha devam edecek.</p> <p class="marker-quote1"><strong>Peki CHP, İYİ Parti ve HDP adayları&hellip;</strong></p> <p class="marker-quote1">CHP a&ccedil;ısından baktığımızda adayları yokken oyları &ccedil;ok d&uuml;ş&uuml;kt&uuml; ancak Muharrem İnce &ccedil;ok iyi bir &ccedil;ıkış yaptı. Hem kaybettiği oyları geri topladı hem de cumhurbaşkanlığı adaylığında g&ouml;sterdiği performansla ikinci tura kalacak ve Erdoğan'ı yenebilecek bir aday olarak g&ouml;r&uuml;lmeye başlandı. Medyada g&ouml;r&uuml;lmesi, se&ccedil;im kampanyasının pozitif olması, s&uuml;rekli y&uuml;z&uuml; asık bir siyaset&ccedil;i g&ouml;ren halkta da olumlu bir geri d&ouml;n&uuml;ş aldı.</p> <p><strong>'CUMHUR İTTİFAKI'NDAN İYİ PARTİ VE AKŞENER'E OY KAYIŞI S&Uuml;R&Uuml;YOR'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Akşener, İnce'nin gerisinde mi kaldı?</strong></p> <p class="marker-quote1">Akşener'in yaptığını halkımız g&ouml;remedi ama Meral Akşener muhalefet oylarına talip değil, onun derdi AKP'yi devirmek. Dolayısıyla Akşener, AKP ve MHP tabanına seslenen bir tarz izliyor. Daha &ccedil;ok o kesime sesleniyor. Cumhur İttifakı'ndan İYİ Parti'ye ve Akşener'e oy akışı halen y&uuml;ksek bir seviyede devam ediyor. Cumhur İttifakı i&ccedil;inde AKP, MHP'ye de oy kaybediyor. Bu anketlerde de g&ouml;r&uuml;l&uuml;yor.</p> <p><strong>'SAADET PARTİSİ Y&Uuml;ZDE 5'LERDE BİR OY ALABİLİR'</strong></p> <p>Bir taraftan da baraj sıkıntısı kalmadığı i&ccedil;in Saadet Partisi'nin oylarının y&uuml;kselebileceği &ouml;ng&ouml;r&uuml;l&uuml;yor. Bu se&ccedil;imde SP'nin y&uuml;zde 5'ler civarında bir oy alabileceğini &ouml;ng&ouml;r&uuml;yoruz. SP, k&uuml;sk&uuml;n ve kendini g&uuml;vende hissetmeyen muhafazakarlar i&ccedil;in bir kapı oldu.</p> <p><strong>'HDP METROPOLLERDEKİ GEN&Ccedil;LERE İYİ SESLENİYOR'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>HDP cephesinde durum nedir?</strong></p> <p class="marker-quote1">HDP de tarihinin en rahat se&ccedil;imlerinden birine giriyor. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; baraj sıkıntısı sadece HDP i&ccedil;in var bu da oylarını beklenenin &uuml;zerinde almasını sağlıyor. HDP, kullandığı siyaset dilinde bu mağduriyeti iyi dile getiriyor. "Sadece bize baraj var, eğer biz barajı ge&ccedil;emezsek AKP &ccedil;ok daha milletvekili &ccedil;ıkaracak, hem parlamento &ccedil;oğunluğunu alacak hem de başkan olacak" diyerek sol/sosyalist se&ccedil;meni kendi etrafında kenetledi. Metropoldeki gen&ccedil;lere &ccedil;ok iyi hitap ediyor, bunda Demirtaş'ın etkisi b&uuml;y&uuml;k. Ayrıca Ahmet Şık, Barış Atay gibi g&ouml;sterdikleri adaylar &ccedil;ok pop&uuml;ler, &ccedil;alışan ve aktivist isimler. Bu adayların etkisiyle yaklaşık y&uuml;zde 15 civarında bir oy, yani bug&uuml;ne kadarki en y&uuml;ksek oyu alabileceğini d&uuml;ş&uuml;n&uuml;yoruz.</p> <p><strong>'CUMHUR İTTİFAKI'NDA &Ccedil;ATLAK OLURSA BU MHP KANADINDAN OLUR'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Son anketinizde Millet İttifakı'nın Cumhur İttifakı'nı Meclis'te ge&ccedil;ebileceği sonucu vardı. Uzun s&uuml;redir dillendirilen bir iddia var, o da ikinci tura kalınması durumunda Cumhur İttifakı'nda &ccedil;atlak olacağı y&ouml;n&uuml;nde. Bu iddia i&ccedil;in sizin yorumunuz nedir?</strong></p> <p class="marker-quote1">Cumhur İttifakı'nda bir &ccedil;atlak oluşursa bu MHP kanadında yaşanacak. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; s&uuml;rekli oradan aykırı sesler y&uuml;kseliyor. Meclis se&ccedil;imlerinde MHP'ye oy verecek, cumhurbaşkanlığı se&ccedil;imlerinde Erdoğan'a oy vermeyecek bir kitle var. Bu kitle Akşener'e ve &ccedil;ok ilgin&ccedil; şekilde İnce'ye y&ouml;nelmiş durumda. Bu ittifak &ccedil;atlamayacak bana g&ouml;re &ccedil;&uuml;nk&uuml; Erdoğan bunun i&ccedil;in b&uuml;t&uuml;n &ouml;nlemlerini aldı ve planlarını ona g&ouml;re yaptı.&nbsp;</p> <p><strong>'&Ccedil;OĞUNLUĞU KAYBEDEN BİR AKP, PSİKOLOJİK &Uuml;ST&Uuml;NL&Uuml;Ğ&Uuml; MİLLET İTTİFAKI'NA BIRAKIR'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Ne gibi?</strong></p> <p class="marker-quote1">Burada psikolojik bir eşik var. Eğer Cumhurbaşkanı Erdoğan y&uuml;zde 40 ya da 45'in altında bir oranla ikinci tura kalırsa, bu onun i&ccedil;in psikolojik bir yıkım olacaktır ve y&uuml;zde 45 ile gittiği ikinci turdan &ccedil;ıkması &ccedil;ok zor g&ouml;r&uuml;n&uuml;yor. Ayrıca ilk turda parlamentonun kaybedilmesi AKP a&ccedil;ısından moralleri motivasyonları bozan bir etken olacaktır. Bu da kaybetmesinin &ouml;n&uuml;n&uuml; a&ccedil;abilir. Yani y&uuml;zde 45'in altında ikinci tura giden bir Erdoğan ve parlamento &ccedil;oğunluğunu kaybeden bir AKP psikolojik &uuml;st&uuml;nl&uuml;ğ&uuml;n&uuml; Millet İttifakı'na bırakmış olacaktır.</p> <p><strong>'İKİNCİ TURA İNCE KALIYOR'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>İkinci tura Akşener mi İnce mi kalacak?</strong></p> <p class="marker-quote1">Bug&uuml;nden baktığımızda ikinci tura İnce kalıyor. Ancak se&ccedil;imlere daha 11 g&uuml;n var ve ne t&uuml;r değişikliklerin olabileceğini bilmiyoruz, &ouml;ng&ouml;remiyoruz. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; se&ccedil;men son anda kararını veriyor. Ş&ouml;yle bir durum var: Meral Akşener, se&ccedil;imi kazanabilir algısı AKP ve MHP'den oy getiriyor. Şimdi eğer Akşener se&ccedil;imleri kazanamaz algısı oluşursa o zaman solcu bir adayın yerine merkez sağ se&ccedil;meni tekrar AKP'ye d&ouml;nerse Erdoğan ilk turda da kazanabilir. B&ouml;yle bir algı &ccedil;alışması yaparlarsa bu s&ouml;ylediğim olabilir. Bu y&uuml;zden Meral Akşener'in konumu &ouml;nemli. &ccedil;&uuml;nk&uuml; Akşener alacağı bu oylarla se&ccedil;imin ikinci tura kalmasına neden oluyor.</p> <p><strong>'DİP DALGA KAYSERİ, &Ccedil;ORUM, &Ccedil;ANKIRI GİBİ İLLERDE YAŞANACAK'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Anketlerinizde diğer se&ccedil;imlere g&ouml;re b&uuml;y&uuml;k değişim g&ouml;steren iller oldu mu oy kayışı anlamında?</strong></p> <p class="marker-quote1">Biz T&uuml;rkiye'yi temsil eden b&uuml;y&uuml;k metropollerde anket yapan bir firmayız. Bizim daha &ccedil;ok g&ouml;remediğimiz internet erişimi olmayan, sosyal medya kullanmayan illerde bir dip dalgası gelecek. &Ouml;zellikle Doğu Karadeniz, İ&ccedil; Anadolu ve Doğu Anadolu, buralar bize &ccedil;ok şaşırtıcı sonu&ccedil;lar gelmesini sağlayabilir. Yani Kayseri, &Ccedil;orum, &Ccedil;ankırı, Burdur, Isparta gibi iller se&ccedil;im sonu&ccedil;larında s&uuml;rpriz beklediğimiz, dip dalga dersek bu b&ouml;lgelerden gelecektir.</p> <p><strong>'AKP'DE ORTA VE &Uuml;ST SINIFTA OY KAYIPLARI YAŞANIYOR'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın performansı &ccedil;ok konuşuluyor. Yaptığı gafların muhalefete yaradığı da belirtiliyor. Erdoğan sizce eski performanslarının gerisinde mi?</strong></p> <p class="marker-quote1">Erdoğan eski performanslarının &ccedil;ok &ccedil;ok gerisinde. Bir yandan da ş&ouml;yle bir şey var: AKP se&ccedil;meni Erdoğan'ın yaptığı gafları yanlışları &ccedil;ok da değerlendiren bir kitle değil. Hatta AKP kitlesi bu yanlışları savunmak i&ccedil;in elinden geleni yapıyor. Sahada bunu insanlara sorduğumuzda 'AKP'ye oy veriyoruz' diyenlere 'neden AKP'ye oy veriyorsunuz' diye sorduğumuzda &ccedil;ok y&uuml;ksek oranda 'yol yaptı, k&ouml;pr&uuml; yaptı, havalimanı yaptı' cevaplarıyla karşılaşıyoruz. Şimdi buradan şunu anlıyoruz: Se&ccedil;men Erdoğan'ı savunabilmek i&ccedil;in kendisine Erdoğan tarafından bir arg&uuml;man verilmesini bekliyor. Kendi kitlesinde ekonomik durumu değerlendiren bir se&ccedil;men kitlesi yok. AKP'deki oy kayıpları daha &ccedil;ok &uuml;st orta se&ccedil;mende yaşanıyor. Gelir durumu daha y&uuml;ksek, eğitimli grup, AKP grubundan &uuml;midini kesmiş durumda ve yeni se&ccedil;enekleri değerlendirebileceği i&ccedil;in rahatlıkla başka bir partiye ge&ccedil;iş yapabiliyor.</p> <p><strong>'HDP MECLİSE GİRİNCE, MUHALEFET EN AZ Y&Uuml;ZDE 55'LE &Ccedil;OĞUNLUK SAĞLAYACAK'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Anketiniz, HDP'nin barajı aşacağı y&ouml;n&uuml;nde. HDP'nin de Meclis'e girmesi nasıl bir tablo oluşturacak?</strong></p> <p class="marker-quote1">&Ouml;ng&ouml;r&uuml;lerim ş&ouml;yle: Muharrem İnce ikinci tura kaldığı takdirde Millet İttifakı ile birlikte HDP de destekleyecektir. Yine aksi olursa Akşener kalırsa yine Millet İttifakı'nın yanında HDP de muhalif olan tarafı destekleyecek ve ola ki ikinci tura Selahattin Demirtaş ikinci tura kalırsa Millet İttifakı'nda &ccedil;atlak ses &ccedil;ıkacağını sanmıyorum. İttifak olarak bu adayı destekleyecektir, tabanda ne kadar bir ka&ccedil;ma olur onu bilemem ama muhalefet bakımından bu lider desteklenecektir.</p> <p>HDP'nin de parlamentoya girmesiyle muhalefet en az y&uuml;zde 55 &ccedil;oğunluğu sağlayacaktır. Olumlu bir hava oluşacaktır. İkinci tura kalan bir başkan adayı, diğer adayları kendisine başkan yardımcısı yapmalı ya da yapacaktır. Bu sayede b&uuml;t&uuml;nleşme daha fazla olacaktır. Kimse kimseyi dışlamayacak &ccedil;&uuml;nk&uuml; parlamento kurulacak, yeni bir Anayasa oluşturulacak. Bunu da muhalif kesim bir araya gelmeden yapamaz. Her şey şeffaf olmadan, herkes el sıkışmadan ve yarı kavgalı yarı k&uuml;sk&uuml;n şekilde olmaz. İkinci tura kalındığı takdirde Millet İttifakı'nın daha rahat olacağını d&uuml;ş&uuml;n&uuml;yorum.</p> <p><strong>'KANDİL OPERASYONUNUN SE&Ccedil;İMLERE BİR ETKİSİ OLMAZ'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Kandil'e d&ouml;n&uuml;k bir operasyonun se&ccedil;imlere ne gibi bir etkisi olur?</strong></p> <p class="marker-quote1">Kandil operasyonu Cumhur İttifakı'nın i&ccedil;inde AKP oylarının MHP'ye ge&ccedil;mesine neden olur. B&ouml;yle bir operasyonun Millet İttifakı'ndan oy &ccedil;alabileceğini d&uuml;ş&uuml;nm&uuml;yorum. Kandil'deki unsurların orayı boşalttığı, şu an boş bir dağa operasyon yapılacağı da dillendiriliyor. Bunun se&ccedil;im i&ccedil;in yapıldığı zaten s&ouml;yleniyor.</p> <p><strong>'HDP İLE CHP SE&Ccedil;MENİ ARASINDA BİR DAYANIŞMA VAR'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>Demirtaş cezaevinde ve oradan kampanya y&uuml;r&uuml;t&uuml;yor. Demirtaş kendi partisinden daha &ccedil;ok oy alacak &ouml;ng&ouml;r&uuml;leri de var. Bu konuda neler s&ouml;ylemek istersiniz?</strong></p> <p class="marker-quote1">Selahattin Demirtaş se&ccedil;mene &ccedil;ok g&uuml;zel hitap eden bir aday. Se&ccedil;men tarafından &ccedil;ok sevilen bir isim. Dediğim gibi sol se&ccedil;meni de kendine &ccedil;ekti. CHP se&ccedil;meni de HDP se&ccedil;meni de onu destekliyor ama ş&ouml;yle bir durum oluştu: Demirtaş'ın kazanamayacağını se&ccedil;men g&ouml;r&uuml;yor, &ouml;zellikle Demirtaş'a oy verecek olan K&uuml;rt ve K&uuml;rt olmayan se&ccedil;men İnce'nin kazanmasını isteyeceği i&ccedil;in aralarında b&ouml;yle bir dayanışma g&ouml;r&uuml;l&uuml;yor. Demirtaş'ın oy oranı yaklaşık olarak y&uuml;zde 10-11 civarında olacak ve o arada kalan oy da İnce'ye kayacaktır diye g&ouml;r&uuml;yorum.</p> <p><strong>'İNCE Y&Uuml;ZDE 30'U BULACAK'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>İnce'nin y&uuml;zde 30'ları bulacağı partisi tarafından dillendiriliyor&hellip;</strong></p> <div class="b-inject m-inject-min"> <div class="b-inject__media">İnce partisinden daha fazla oy alacak, zaten İnce aday olduğundan beri s&uuml;rekli bir y&uuml;kseliş i&ccedil;inde. Y&uuml;zde 30'lardan bahsediliyor İnce i&ccedil;in. Biz Piar olarak daha b&ouml;yle bir oy oranı g&ouml;zlemleyemedik ancak gidişat o y&ouml;nde. Bizim son anketimizde İnce y&uuml;zde 26 &ccedil;ıktı. Dediğim gibi s&uuml;rekli bir y&uuml;kseliş var ve bu y&uuml;zde 30'a ulaşacak. Bunda Demirtaş'tan gelecek oylar da etkili olacak.</div> </div> <p><strong>'AKP, İSTANBUL, ANKARA VE ANTALYA GİBİ İLLERİ KAYBEDECEK'</strong></p> <p class="marker-quote1"><strong>24 Haziran se&ccedil;imlerinde AKP'nin referandumda kaybettiği b&uuml;y&uuml;kşehirlerde tablo nasıl şekillenir?</strong></p> <p>D&uuml;ş&uuml;ş bu illerde de s&uuml;r&uuml;yor. Halk tarafından sevilen ya da benimsenen belediye başkanlarının g&ouml;revden alınmasıyla buralardaki oy oranları daha da d&uuml;şm&uuml;ş durumda. G&ouml;k&ccedil;ek, Topbaş gibi isimlerin g&ouml;revden alınması tabi ki se&ccedil;mende bir etki yaratacaktır ve AKP yerel se&ccedil;imlerde bu illeri &ouml;zellikle İstanbul, Ankara ve Antalya gibi illeri kaybedecek gibi g&ouml;r&uuml;n&uuml;yor. AKP'deki d&uuml;ş&uuml;ş eğilimi s&uuml;recektir.</p>