Bizi takip edin
Bizi takip edin

'Doğalgaz'a yeni zam sürpriz olmaz'

21.9.2019 09:23:37
<p>Petrol M&uuml;hendisleri Odası Enerji Politikaları &Ccedil;alışma Grubu Başkanı Necdet Pamir doğal gaza yeni bir zammın s&uuml;rpriz olmayacağını s&ouml;ylerken "T&uuml;rkiye h&acirc;l&acirc; enerjide dışa bağımlı bir &uuml;lke&rdquo; ifadesini kullandı.</p> <p>S&ouml;zc&uuml;'den &Ouml;zlem G&uuml;rses'e konuşan Pamir, "T&uuml;rkiye, t&uuml;kettiği enerjinin y&uuml;zde 30.5'ini doğalgazla karşılıyor" dedi.</p> <p>Pamir'in G&uuml;rses'in sorularına verdiği yanıtların bir b&ouml;l&uuml;m&uuml; ş&ouml;yle:</p> <p><strong>&ndash; İktidar enerjide &ccedil;ok b&uuml;y&uuml;k yatırımlar ger&ccedil;ekleştiğini anlatıyor. T&uuml;rkiye'nin enerjide dışa bağımlılığı &ccedil;&ouml;z&uuml;ld&uuml; m&uuml;?</strong></p> <p>AKP iktidara geldiğinde, T&uuml;rkiye'nin enerji t&uuml;ketiminde dışa bağımlılığı y&uuml;zde 68'di. 2017 yılında y&uuml;zde 76 olmuş. Yani azalmamış, artmış. AKP iktidarında enerji t&uuml;ketimi de y&uuml;zde 89 artarken, yerli &uuml;retim sadece y&uuml;zde 45 artmış. Yani arada y&uuml;zde 54 fark var, demek ki o farkı bir yerden satın alıyoruz. İthalat rakamları g&ouml;steriyor zaten; 2002 yılında 57 milyon ton petrol eşdeğeri olan toplam enerji ithalatı, 2017'de 124 milyon ton petrol eşdeğeri olmuş. Yani y&uuml;zde 118 artmış. Elektrik &uuml;retiminde de durum benzer. 2018 yılında, elektrik &uuml;retimi i&ccedil;in kullanılan kaynakların y&uuml;zde 51.2'si dış kaynak. Cari a&ccedil;ığın da artmasının en b&uuml;y&uuml;k nedeni; AKP'nin yanlış ekonomi ve enerji politikası&hellip; Ve tabii ki dış politikası.</p> <div id="FIOnDemandWrapper_fiInstance_109771_1_3165775059746816" class="FIOnDemandWrapper">&nbsp;</div> <p><strong>&ndash; BOTAŞ ve TPAO neden Varlık Fonu'na ge&ccedil;ti? İ&ccedil;eriden gelen haberler nasıl? Sonu&ccedil;ta binlerce personeli olan kurumlar&hellip;</strong></p> <p><br />AKP iktidarının t&uuml;m yaptığı, Cumhuriyet'in birikimlerini satıp savarak, g&uuml;n&uuml; ve kendilerini kurtarmaya &ccedil;alışmak&hellip; Enerji sekt&ouml;r&uuml;nde, Cumhuriyet h&uuml;k&uuml;metlerinin kurduğu ve 100 yıla yakın birikimi olan t&uuml;m kamu kurumları da adeta hara&ccedil;-mezat satıldı. T&Uuml;PRAŞ, Petrol Ofisi, Petkim, DİTAŞ, E&Uuml;AŞ'a bağlı santraller, T&uuml;rkiye G&uuml;bre Sanayii ve daha onlarcası&hellip; AKP iktidara geldiğinde, elektrik kurulu g&uuml;c&uuml;m&uuml;z&uuml;n y&uuml;zde 67'si kamudayken, bug&uuml;n kamunun elindeki santrallerin kurulu g&uuml;c&uuml;, &ouml;zelleştirmeler sonucunda toplamın y&uuml;zde 20'sinin altına indi. Elde kalan son kuruluşlar olan TPAO ve BOTAŞ'tı. G&ouml;revleri, petrol ve doğalgaz gibi iki stratejik ve yaşamsal değerdeki kaynağı aramak, &uuml;retmek ve taşımak olan bu iki kamu kurumunu da &ldquo;dış kaynak temin etmek&rdquo; i&ccedil;in 2017'de Varlık Fonu'na devrettiler. &Uuml;stelik bunu bir de &ldquo;milli enerji politikası&rdquo; diye pazarlamaya kalkışıyorlar. Yani TPAO ve BOTAŞ; yanlış, olağandışı y&uuml;ksek maliyetli, riskli ve stratejik olarak da sakıncalı &ldquo;&ccedil;ılgın projelerin&rdquo; finansmanı i&ccedil;in &ccedil;eyiz olarak se&ccedil;ildi.</p> <p><strong>&ndash; Acaba onlar da mı &ouml;zelleştirilecek?</strong></p> <p><br />Umarım bu ger&ccedil;ekleşmez. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; halen denizlerimizdeki t&uuml;m ruhsatlar TPAO'ya ait. Herhangi bir &ouml;zelleştirme durumunda, bu ruhsatlar yabancı şirketlerin eline ge&ccedil;er. Bu da Karadeniz'de, Ege'de ve Doğu Akdeniz'de elimizi zayıflatır.</p> <p><strong>&ndash; Doğrusu ne bu işin?</strong></p> <p><br />TPAO fondan &ccedil;ıkarılıp BOTAŞ ile birleştirilmeli ve ardından, kuruluş felsefesinde olduğu gibi, yeniden yapılandırılmalı. Bu şirket &ouml;zerk olmalı ve y&ouml;netiminde, &ccedil;alışanlarının meslek &ouml;rg&uuml;tlerinin de temsil edilmesi sağlanmalı. Emekli edilen deneyimli ve yetkin yerbilimciler, kuruma geri alınmalı ve &ouml;ncelikle Doğu Akdeniz arama ve sondajlarımızda, etkin g&ouml;rev almaları sağlanmalı. Ne yazık ki mevcut durum, bundan &ccedil;ok uzak&hellip;</p> <p><strong>&ndash; Bir gece yarısı ansızın zam geldi doğalgaza&hellip; Hani biz doğalgaz bulmuştuk? Hani fiyatlar d&uuml;şecekti?</strong></p> <p><br />T&uuml;rkiye, t&uuml;kettiği enerjinin y&uuml;zde 30.5'ini doğalgazla karşılıyor. Bunun da tamamına yakını (y&uuml;zde 99.7) ithalatla sağlanabiliyor. BOTAŞ, doğalgaz ithalatını yaparken, bunun bedelini neyle &ouml;d&uuml;yor?</p> <p><strong>&ndash; Neyle?</strong></p> <p><br />Dolarla tabii ki. Doğalgaz faturamızı belirleyen bir diğer unsur da petrol fiyatları. Son d&ouml;nemde petrol fiyatları aynı. Ama Aramco saldırısı ile bu durum değişti. G&uuml;nl&uuml;k 5.7 milyon varillik &uuml;retim devre dışı kaldı. Bu bir s&uuml;re daha devam eder ve gaz alım fiyatlarımızı da olumsuz etkiler. Dolar artışının temel nedeni de, ekonomi ve dış politikadaki ısrarlı yanlışlıklar ve beceriksizliklerdi.</p> <p><strong>&ndash; Doğalgaz fiyatı toplamda ne kadar arttı?</strong></p> <p>2017 Aralık'tan bug&uuml;ne konutlarda kullanılan doğalgaza toplamda y&uuml;zde 64 zam yapıldı. Sadece 2019'da bu oran y&uuml;zde 41'dir.</p> <p><strong>&ndash; İş d&uuml;nyası a&ccedil;ıklama yaptı; zammı beğenmemişler&hellip;</strong></p> <p>BOTAŞ, konutlara olduğu gibi sanayicilere de s&uuml;bvanse ederek satıyor doğalgazı aslında&hellip; Bizim bu &ldquo;ithalata dayalı enerji t&uuml;ketimine&rdquo; karşı &ccedil;ıktığımızın onda biri kadar sanayicilerimiz de kıpırdasalardı, iktidarlar bu kadar rahat ve keyfi hareket edemezlerdi.</p> <p><strong>&ndash; Enerjide yeni zamlar beklemeli miyiz? Mesela elektriğe, doğalgaza?</strong></p> <p>Ne yazık ki yakın bir gelecekte yeni zamların yapılması s&uuml;rpriz olmaz. BOTAŞ zarar ediyor. S&uuml;bvansiyon ise yine halkın kesesinden yapılıyor.</p>