Bizi takip edin
Bizi takip edin

'İktidar, kamusal emekliliğe alternatif yaratmaya çalışıyor'

18.11.2019 11:06:34
<p>CHP İş&ccedil;i Sendikları, Meslek Odaları ve Sivil Toplum Kuruluşları&rsquo;dan Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Veli Ağbaba, 2020 b&uuml;t&ccedil;esinin &ldquo;emek&ccedil;inin b&uuml;t&ccedil;esi olmadığını, iktidarın kamusal emekliliğe alternatif yaratmaya &ccedil;alıştığını&rdquo; belirtti. Ağbaba, &ldquo;Bireysel Emeklilik Sistemi ve Tamamlayıcı Emeklilik sistemi gibi tartışmalar aslında iktidarın kamusal emeklilik sisteminin yerine alternatif yaratma hazırlığıdır&rdquo; uyarısında bulundu.&nbsp;</p> <div id="FIOnDemandWrapper_fiInstance_110827_0_3880708607049728" class="FIOnDemandWrapper">&nbsp;</div> <p>Ağbaba&rsquo;ya 2020 b&uuml;t&ccedil;esine ilişkin y&ouml;nelttiğimiz sorular ve yanıtları ş&ouml;yle:</p> <p><strong>&lsquo;SARAY&rsquo;A B&Uuml;T&Ccedil;E&rsquo;&nbsp;</strong></p> <p><strong>- 2020 yılı i&ccedil;in &ouml;ng&ouml;r&uuml;len merkezi b&uuml;t&ccedil;eyi &ccedil;alışanların hakları a&ccedil;ısından nasıl değerlendiriyorsunuz?</strong></p> <p>Yeni b&uuml;t&ccedil;e 1 trilyon TL&rsquo;yi aşarak, &uuml;lke tarihinin en maliyetli b&uuml;t&ccedil;esi durumuna geldi. Bu kadar b&uuml;y&uuml;k bir miktara ulaşmasına rağmen b&uuml;t&ccedil;e halkın ve emek&ccedil;ilerin b&uuml;t&ccedil;esi olmaktan uzak. B&uuml;t&ccedil;e a&ccedil;ığının 2020&rsquo;de y&uuml;zde 72 artışla 139 milyar TL olması bekleniyor. Bu da y&uuml;ksek vergiler ve zamların bu s&uuml;re&ccedil;te hız kesmeden devam edeceğini g&ouml;steriyor. B&uuml;t&ccedil;eyle Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, 74 bin 500 TL olan maaşını 81 bin 250 TL&rsquo;ye &ccedil;ıkardı. B&ouml;ylece, asgari &uuml;crete 161 TL zam yapan, memura y&uuml;zde 4&rsquo;l&uuml;k zammı reva g&ouml;ren Cumhurbaşkanı, kendi maaşına 7 bin TL zam yapmış oldu. Cumhurbaşkanı&rsquo;nın kendi maaşına yaptığı zam g&ouml;z &ouml;n&uuml;ne alındığında b&uuml;t&ccedil;enin kim i&ccedil;in hazırlandığı ortaya &ccedil;ıkmaktadır. Hazine ve Maliye Bakanlığı&rsquo;nın 434.4 milyar TL ile &ouml;denekten aslan payını alması, &uuml;lkenin adeta bir aile şirketi mantığı ile y&ouml;netildiğinin de bir diğer kanıtıdır. 2020 b&uuml;t&ccedil;esi halkın ve emek&ccedil;inin değil, Saray&rsquo;ın b&uuml;t&ccedil;esidir.</p> <p><strong>- Bir yandan kıdem tazminatı tartışmaları da yaşanıyor. Bunu nasıl değerlendiriyorsunuz?&nbsp;</strong></p> <p>H&uuml;k&uuml;metin son zamanlarda kıdem tazminatı ile ilgili planlarına dikkatle bakmakta fayda var. Bakan Berat Albayrak, kıdem tazminatının Bireysel Emeklilik Sistemi ile ortak fona devredileceğini s&ouml;yl&uuml;yor. İktidar sadece kıdem hakkına değil, bu şekilde mevcut kamusal emeklilik sistemini de ortadan kaldırmaya y&ouml;nelik hamleler yapmaya hazırlanıyor. Bireysel Emeklilik Sistemi ve Tamamlayıcı Emeklilik sistemi gibi tartışmalar aslında iktidarın kamusal emeklilik sisteminin yerine alternatif yaratma hazırlığıdır. Kıdem tazminatı tartışmalarında G&uuml;ney Kore modeli denen uygulamanın kendisi tam bu y&ouml;ndedir. Yani T&uuml;rkiye&rsquo;de G&uuml;ney Kore&rsquo;de olduğu gibi kıdem hakkı emekli olunca elde edilecek bir hakka d&ouml;n&uuml;şt&uuml;r&uuml;lmek isteniyor. Yani iktidar hem kıdem hakkını hem de mevcut emeklilik hakkını aynı anda hedef alıyor.</p> <p><strong>- Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay ve TİSK&rsquo;in esnek &ccedil;alışmanın yaygınlaştırılması &ouml;nerisi, &ccedil;alışma yaşamı i&ccedil;in ne anlam ifade ediyor?</strong></p> <p>T&uuml;rkiye&rsquo;de &ccedil;alışma hayatına dair en &ouml;nemli sosyal diyalog yapısı olan ve anayasal stat&uuml;ye kavuşturulan Ekonomik ve Sosyal Konsey, 10 yıldır toplanmıyor. &Ccedil;alışma yaşamına dair alınan kararlar iktidarın kendi tercihleri veyahut iktidara yakın sermaye kuruluşlarının inisiyatifi ve isteği doğrultusunda şekilleniyor. Buna en iyi iki &ouml;rnek toplumsal uzlaşma yerine KHK ile bir gecede ge&ccedil;irilen taşeron yasası ve işverenlerin isteği &uuml;zerine hayata ge&ccedil;irilen zorunlu arabuluculuk uygulamasıdır. Şimdi hem TİSK&rsquo;in hem de Cumhurbaşkanı Yardımcısı&rsquo;nın &ccedil;alışma yaşamında esneklik talebini de bu noktadan değerlendirmek gerekiyor. Emek&ccedil;ileri ilgilendiren birtakım talepler dile getiriliyor; hatta birtakım &ccedil;alışmalar değerlendirmeler yapılıyor ama bunda iş&ccedil;ilerin ve sendikaların g&ouml;r&uuml;şleri dikkate alınmıyor. Ayrıca esnek &ccedil;alıştırmanın yaygınlaştırılması ile istihdamın artacağına y&ouml;nelik s&ouml;ylemlerin ger&ccedil;eklikle bir ilgisi yoktur. Aksine esnek &ccedil;alıştırmanın yaygınlaştırılması demek daha fazla emek s&ouml;m&uuml;r&uuml;s&uuml; demek, daha fazla iş g&uuml;vencesinin ortadan kalkması demektir. Bu bakımdan esnek tartışmaları yerine g&uuml;venceli &ccedil;alışmanın kapsamının genişletilmesi, &ccedil;alışanların haklarının daha da ileriye taşınması gerekmektedir.</p> <p><strong>&lsquo;İŞSİZLİK FONU&rsquo;NUN İŞSİZE FAYDASI YOK&rsquo;</strong></p> <p><strong>- İşsizlik Fonu&rsquo;nda biriken para 140 milyar TL&rsquo;ye yaklaşırken, 2020 yılında 8 milyar lira &ouml;deme yapılmasının planlanmasını nasıl değerlendiriyorsunuz?&nbsp;</strong></p> <p>&Ouml;ncelikle şunu s&ouml;ylememiz gerekir: İşsizlik Sigorta Fonu&rsquo;ndan işsiz kalan yurttaşlarımızdan ziyade hemen herkes yararlanmaktadır. Hatırlayım, fonda kamu bankalarına 11 milyar TL aktarılmış ve bunu Bakan Albayrak da itiraf etmişti. Ayrıca ge&ccedil;en yıl kasım ayında yayımlanan genelgeye g&ouml;re iş&ccedil;ilerin maaşlarının 3 ay ve gerektiğinde daha fazla bir d&ouml;neme tekab&uuml;l etmek &uuml;zere İşsizlik Sigorta Fonu&rsquo;ndan &ouml;denmesi kararlaştırılmıştı. Bu karar ile iktidar kabul etmediği ekonomik krizi bir bakıma kabul etmiş ve yine bu karar ile işverenlere dolaylı bir şekilde destek olmuştu. İşsizlik Sigorta Fonu&rsquo;nun işsizlere &ouml;denek olarak verilmesinin bir diğer kanıtı ise son 3 yıldan bug&uuml;ne İŞKUR&rsquo;a kayıtlı işsiz sayısı artarken, işsizlik &ouml;deneğinden yararlananların oranının ise aynı oranda artmamasıdır. T&uuml;rkiye&rsquo;de kayıtlı işsizlerin ortalama y&uuml;zde 80&rsquo;i işsizlik &ouml;deneğinden yararlanamamaktadır.&nbsp;</p>