Brezilya donanmasında 21 yıl hizmet veren ve içerisinde 600 ton asbest barındırdığı öne sürülen NAe Sao Paulo isimli uçak gemisi, söküm için İzmir Aliağa’ya gelecek. Zehirli geminin, denize ve çevreye zarar vereceği, insanlarda ise kansere yol açacağı açıklanmış, Türkiye ve yurt dışında günlerce eylem yapılmıştı.
Gemi için bakanlığın mayıs ayında onay verdiği ortaya çıkarken şartlı izin yazısında şu ifadeler yer aldı:
“Gemi, ülkemize geldiğinde yanaşma izni verilmeden yetkili kurum tarafından radyasyon ölçümleri yapılacak ve ölçümlere ilişkin harcamalar Sök Denizcilik ve Tic. Ltd. Şti. tarafından karşılanacaktır. Ölçüm sonucunun beyan edildiği gibi fon seviyesi değerlerinin altında olduğunun ve gemide radyoaktif madde bulunmadığının tespit edilmesi halinde gemi, söküm tesisine yanaştırılacaktır. Ölçümler sonucunda gemide beyana aykırı radyasyon çıkması durumunda gemi ihracatçı ülkeye geri gönderilecektir.”
Cumhuriyet’ten Mehmet İnmez’in haberine göre; Bakanlığın kararından vazgeçmesini isteyen Asbest Söküm Uzmanları Derneği Başkanı Mehmet Şeyhmus Ensari, “Bakanlık, beş yılda 714 gemi sökümü ve 241 ton asbest bertaraf edildiğini açıkladı. Bu gemiden, 714 gemiden sökülen asbestten kat kat fazlası çıkacaktır. Bu da gösteriyor ki Aliağa gemi sökümlerinde çalışanlar ve çevre halkı asbeste maruz bırakılmıştır” diye konuştu. “Türkiye’ye asbest bombası geliyor” diyen Ensari, şunları ekledi: Bu gemi, bölgede yaşayanların tamamını etkileyebilecek, hatta öldürebilecek durumda. İzmir ve Ege Denizi büyük risk altında. Geminin bugünkü Aliağa Gemi Sökümü şartlarında sökülmesi toplu katliamdır” dedi.
2010 YILINDA YASAKLANDI
İş ve Meslek Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. İbrahim Akkurt, şu bilgileri verdi: “1900’lerin başından itibaren sayısız çalışmalarla tehlikesi ortaya çıkarılan asbest, bronşlarda ve akciğerin derinliğine inen havalanmayı sağlayacak bölümlerde kalan bir toz. 3 binden fazla iş kolunda kullanılan bir mineral. İnsan vücudundaki etkileri, ortalama 10 yıl sonra ortaya çıkıyor. Akciğerlerde zamanla nasırlaşma yapıyor, zarlarında kireçleme yapıyor. Nefes alabilme kapasitesini ortadan kaldırıyor. Solunum yetmezliği ve ölüme kadar gidebiliyor.”
Akkurt, şunları ekledi: “Özellikle asbestli gemideki işçilerin güvenliği sağlanmalı. Çalışma koşulları iyileştirilmeli. Bölge halkı için de birçok senaryo düşünülmeli. ‘Rüzgârın etkileri ile yayılır, bir şey olmaz’ mantığı doğru değildir. Asbest, birçok ülkede yasaklı. Türkiye’de de 2010’dan itibaren yasak ama el altında sanayilerde, fren balata yapımı, izolasyon ve bina yıkımlarında karşımıza çıkmaktadır.”
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer de konuyla ilgili sosyal medyadan açıklama yaptı. Soyer, kararın iptali için gereken hukuki mücadeleyi sürdüreceğini ifade etti.
