Hikaye, Romanya’nın Transilvanya bölgesinde 1713’te bulunan bir altın sikke ile başladı. Transilvanya, dönemin Roma İmparatorluğu’nun ileri karakolu sayılıyordu.
BBC’de yer alan habere göre, ‘İmparator Sponsian’ adına basılan ve portresini taşıyan altın sikke, bulunmasının ardından “sahte” olarak sınıflandırıldı ve bir müzenin dolabına kaldırıldı.
Prof. Dr. Paul Pearson, Roma İmparatorluğu tarihi hakkında bir kitap için araştırma yaparken sikkenin fotoğraflarını gördüğünde, madeni paranın yüzeyinde dolaşımda olmasından kaynaklandığına inandığı çizikleri fark etti.
Bunun üzerine Pearson, Glasgow Üniversitesindeki Hunterian Müzesi’nde sahte olduğuna inanıldığı için kilit altında tutulan madeni parayla ilgili araştırma yapmak için müze yönetimiyle iletişim kurdu.
Müzenin madeni para küratörü olan ve projede Pearson ile çalışan Jesper Ericsson’a göre, kimyasal analiz de madeni paranın yüzlerce yıldır toprağa gömülü olduğunu gösterdi.
Mikroskop altında incelenen çizik izleri, sikkenin 2000 yıl önce dolaşımda olduğunu kanıtladı.
Söz konusu madeni paranın 19. yüzyılın ortalarına kadar gerçek bir Roma sikkesi olduğu düşünülürken uzmanlar daha sonra kaba tasarımı nedeniyle dönemin kalpazanları tarafından üretilmiş olabileceğinden şüphelenmişti.
Fransa Milli Kütüphanesi’nde dönemin önde gelen madeni para uzmanı Henry Cohen, 1863’te söz konusu madeni parayı hem “modern sahte” hem de “başarısız bir yapım ve komik bir tasarım” olarak nitelendirmiş; Cohen’in görüşü, diğer uzmanlar tarafından da kabul edilmiş ve Sponsian, bugüne kadar bilimsel kataloglardan çıkartılmıştı.
Sponsian’ın adını ve portresini taşıyanın yanı sıra 3 sikkeyi daha güçlü bir mikroskop altında inceleyen bilim insanları, üzerlerinde gerçekten çiziklerin var olduğunu ve bu çiziklerin meydana getirdiği desenlerin, keselerde taşınma sonucu oluştuğunu doğruladı.
Araştırmanın ayrıntıları PLOS 1 dergisinde yayımlandı.
İmparatorun gerçek olduğunu ortaya çıkaran ekipte yer alan Prof. Dr. Paul Pearson, “Bulduğumuz şey bir imparator. O, sahte olduğu düşünülen ve uzmanlar tarafından yok sayılan biriydi ama biz onun gerçek olduğunu ve tarihte rol oynadığını düşünüyoruz” diye konuştu.
Sikkeler, İskoçya’nın Glasgow şehrindeki Hunterian Müzesi’nde sergileniyor.
