Depremin ardından İstanbul’da kira fiyatlarında yaşanan olağanüstü artışlar, ev sahibi-kiracı ilişkisini gündemden düşürmüyor. Fahiş kira artışları nedeniyle ev sahipleri ve kiracılar arasında tartışmaların yanı sıra cinayete varan kavgalar yaşandı. Ancak ev sahibi ve kiracılar arasında yeni bir döneme giriliyor. Evini 2-3 kat fiyat farkıyla kiralamak isteyen ev sahipleri, mevcut kiracılarına evlerini boşaltmaları için para teklif ediyor.
Uzmanlar, ev sahiplerinin yaşanan kira artışlarının ardından kendi evinin düşük miktarda kalması ve kiracısının evi boşaltma teklifini kabul etmemesinin ardından bu yola başvurduğunu belirtiyor. Uzmanlar geçen yıl kira artışı için kanunla getirilen yüzde 25’lik sınırın konut fiyatlarındaki artışı önlemediğini düşünüyor. İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Nizamettin Aşa, kiracı ve ev sahibinin karşılıklı anlaşması durumunda hukuki açıdan sorun olmadığını belirtirken, Tüketici Konfederasyonu Başkanı Aydın Ağaoğlu ise kira bedelinin devlet tarafından alt ve üst sınırının belirlenmesi gerektiğini ifade ediyor.
EV SAHİBİNİN AMACI O VERDİĞİ PARAYI BİRKAÇ AYDA YENİ KİRACIDAN ÇIKARTMAK
Türkiye’de konut açığı olduğuna dikkat çeken Ağaoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Son zamanlarda ülkemizde oldukça büyüyen bir konut açığı var. Bu da ev kiralarını ve konut fiyatlarını oldukça yükseltti. Bakın Kanada’da yabancıya konut satışı yasaklandı. Hollanda’da kiralara bir üst sınır getirildi. Şu anda kiralar o kadar arttı ki vatandaş 8 bin 500 lira asgari ücret alıyor. 10 bin liradan aşağı kiralık ev bulamıyor. Geçtiğimiz yıl hükümetimiz bir karar aldı ve kira artışlarını yüzde 25’le sınırlandırması bir çözüm olmadı. Bu noktada bazı ev sahipleri kendi evinde 3 bin liraya oturan kiracıyı çıkaramayınca yanındaki 10 bin liraya oturuyor ben bunu çıkarayım diyor.
Ayda 7 bin lira ekstra para sağlarım. Böyle bir kazancı da 12 ayda 140 bin lira olur. Orada belli bir miktar parayı kiracıya teklif ediyor. Ev sahibinin amacı o verdiği parayı birkaç ayda yeni kiracıdan çıkartmak. Bazı emlakçılar da bu konuyu irite ediyorlar. Yani ev sahipleri diyor ki sen üç bin liraya oturttuğun kiracıyı çıkart. Ben sana bir hafta sürmez onun 4 katı fiyattan kiracı getiririm. Bu noktada kiralarda bir alt sınır var. Ülkemizdeki yasal mevzuat alt sınır belirlemiş. Belediyelerin emlak vergilerine emsal teşkil eden matrahın yıllık kira tutarının yüzde 5’inden aşağı olamaz.
Bir de üst sınır getirilsin. Örneğin yüzde 6 üst sınır getirilirse belediyedeki rayiç bedel bir milyon ise orada 60 bin lira yıllık kira bedeli, 12’ye böldüğünüzde aylık 5 bin lira olur. Böyle bir üst sınır getirilmesi lazım, Hollanda’da yaptılar bunu, birtakım kriterler belirlediler. Semte göre, kaç odalı, kaç metrekare olduğuna göre, konforuna göre kiralara üst sınır getirildi. Bu noktada milletçe hele yaşadığımız deprem ertesinde artan konut ihtiyacını da gözeterek bizim daha insaflı davranmamız gerekiyor. Hepimizin elimizi, cüzdanımıza değil, vicdanımıza koymamız gerekmektedir.”
