Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) Başkanı Ebubekir Şahin, Ekol TV’de Armağan Çağlayan’ın sunduğu “Sorgusuz Sualsiz” programına konuk oldu. YouTube ve sokak röportajlarıyla ilgili düzenlemeler hakkında konuşan Ebubekir Şahin, yapılan çalışmalara ilişkin bilgi verdi.
Sokak röportajları ve video platformu YouTube’a ilişkin yeni düzenleme hazırlandığını söyleyen Şahin, “Sokak röportajlarına düzen getirilecek. Dikkat etmeleri gerekecek. İftira atamayacaklar, yanlış bilgi veremeyecekler. YouTube üzerinden haber yapanlar, program yapanlar da RTÜK’ten lisans almak zorunda kalacaklar” ifadelerini kullandı.
Şahin’in açıklamalarından öne çıkanlar şu şekilde:
‘GÜNDÜZ KUŞAĞI İÇİN BİR DİZİ ÖNLEM ALACAĞIZ’
“Gündüz kuşağı ile ilgili şikayetler çok fazla. Sadece vatandaştan değil, muhalefetten, iktidardan, STK’lardan şikayetler var. Ama bir dizi önlem alacağız. Kanunlar haricinde uyulması gereken ilkeler de olacak.”
‘SOKAK RÖPORTAJLARINA DÜZEN GETİRİLECEK’
“Biz yayınların tamamının denetim yetkisine sahibiz. Devlet sanki acziyet içerisindeymiş gibi algı yaratılıyor. BTK veya Youtube üzerinden bu röportajları hep uyardık. Gördük ki, çeki düzen vermek şöyle dursun, global anlamda yayın yapan haber programlarından sonra verilmeye başlandı. Sokak röportajlarına düzen getirilecek. Benim açıklamamdan sonra sanki harekete geçilmiş gibi. Hayır o söylenenleri kim söylerse söylesin gözaltına alınır ve bir soruşturma geçirir. Çalışmalarımızı yaptık. Normal bir röportajdaki kurallar neyse aynısını burada da uygulayacağız. Dikkat etmeleri gerekecek. İftira atmayacaklar, yanlış bilgi, doğruluğu tartışılır bilgi veremeyecekler.”
‘YOUTUBE İLE İLGİLİ ÇALIŞMA YÜRÜYORUZ’
“YouTube ile ilgili çalışma da yürütüyoruz. Ama kapatmak için değil, düzene sokmak için uğraşıyoruz. YouTube’da hiçbir içeriğe bugüne kadar müdahale etmedik. Kişisel yayınlar hariç tüm yayınlar RTÜK denetimindedir. Yeni dijital mecralar da Türk kanunlarına uymak zorunda. Lisans almak zorundalar. YouTube üzerinden haber yapanlar, program yapanlar RTÜK’ten lisans almak zorunda kalacaklar. Cüzi bir rakamla bu verilecek. Lisans süresi 10 yıllık. Her yıl düzenli ödeme yapılıyor. Youtube ile ilgili görüşmelerimiz sürüyor. Teklifimizi değerlendirecekler, haber bekliyoruz. Bu yasa çıkmadan da lisans alınabilir.”
YOUTUBE YAYINLARINDAN ÜCRET ALINACAK MI?
“YouTube veya diğer dijital medyalarda yapılan yayıncılıklardan gelen toplam yayıncılık gelirinin yüzde 1,5’i alınır. TV ve radyo uygulaması ise ayrı. Türkiye’de yayıncıyı garanti altına alan çok iyi yönetmeliklerimiz var. Dünyanın en iyilerinden birisiyiz.”
‘AÇIK RADYO İLE İLGİLİ CİDDİ ŞİKAYET GELDİ’
“RTÜK Başkanı olduğumdan beri arkadaşlarla karar aldık. ‘Radyolar zaten zor durumda, çok ağır bir durum yoksa yayıncıyı ayakta tutalım’ dedik. Oy birliği ile yerel medyaya destek oluyoruz. Açık radyo ile ilgili olarak ciddi şikayet geldi. Şikayetlerin tamamı haklıydı. Lisansının iptal edilmesinin sebebi, bizim verdiğimiz ceza değil. Açık Radyo, Ermeni soykırımı ile ilgili söylemleri vicdanen rahatsız ediciydi. Bunun cezası para cezası ve yayın durdurma. Kendilerine tebligatta bulunduk. Bazılarını alıp, bazılarını almadıklarını söylediler ama bizim sistemimizde böyle bir durum da yok. İkinci aşama bizde lisans iptali. Yani verdiğimiz cezayı uygulamadıkları için ikinci aşama olarak lisans iptali oldu.”
‘INSTAGRAM İÇİN BAŞKA UYGULAMA İNDİRİLMESİNİ DOĞRU BULMUYORUM’
“Instagram, Roblox vs kapatılması BTK denetiminde. Bizim alanımız değil. Ama şahsi görüşüme göre ben olsam ben de aynı kararı verirdim. 6 yıldır RTÜK başkanıyım ama 1 tane lisans iptali kararı aldık. Ben bir sürü tehdit, hakaret alıyorum. Günde binlerce defa tehdit edildim ailem tehdit edildi, bunlara dava açtım, gencecik çocuklar, çoğundan vazgeçtim. Instagram’la ilgili bile bana hakaret ettiler ‘sen kapattın’ diye. Bir taraftan bunları kolayca yayınlayan platformlar, kendisine gelince hassas oluyorlar. Hala burada bir temsilcilik açmadılar. Kanunların istediği şartlarda değil, merkezleri var sadece. Oyun ise, çocukları her türlü tehlikeye sokacak duruma gelmişti. Instagram için başka uygulama indirilmesini de doğru bulmuyorum. Çünkü her şeye açık hale geliyorsunuz. Son derece tehlikeli.”
‘RTÜK BAĞIMSIZ BİR KURUM’
“RTÜK üyelerini siyasi partiler seçiyor. Bu sistemin değişmesini istemem. Çünkü bu sistemin güzelliğini biliyorum.
Uyarı yaptığımız kanallar, uyarılara uyan ve uymayanlar olarak ikiye ayrılıyor. Uymayanların sayısı çok az. En fazla 3. Elimizden geleni yapıyoruz ama bazen de aramadan cezai müeyyide uyguluyoruz.
RTÜK 1994 yılında kuruldu ve anayasaya da eklendi. Bağımsız bir kurum. Dünyanın birçok ülkesinde bu tür otoriterlerle bir araya geldim. Çok nadirdir böyle olması, hep hükümet seçtikleri ile olur.
Siyasilerin seçmediği RTÜK üyeleri olsa, bu sefer kuralların uygulanması ne kadar olur, kanunun uygulanması ne derece olur, biraz orada tereddüt olur. İçerisinde profesyonellerin olduğu bir gruba taraftarım. Ama tamamının onlardan oluşması halinde biraz daha kanun ve kuralların uygulanması konusunda kendi açımdan tereddüdüm var.”
‘EN FAZLA ŞİKAYET DİZİLERLE İLGİLİ’
“En fazla şikayet dizilerle ilgilidir, sonra da gündüz kuşağı gelir. Örf, adet, manevi değerlere aykırı yayın şeklinde şikayet konuları devam eder. En fazla bir konu ile ilgili 73 bin şikayet almıştık. Bu da dizi ile ilgiliydi.”
“Her kararımızın ardından neden o kararı aldığımızla ilgili açıklama yapamayız. Kendimizi ifade edemediğimizi düşünüyorum. Bize haksızlık yapıldığını düşünüyorum. Hiç ceza almayan kanal yok. Yapılan hayatlar nedeni ile ceza aldılar.”
‘HAKARET EDİLİYOR, TEHDİT ALIYORUM’
“Tüm gönderilere yorumları kapattım. Çünkü o platformdan hakaret ediliyor, tehdit alıyorum. Korktuğumdan değil. Üzüldüğüm şeyler oldu. Çünkü ben şikayetlerimin çoğundan da vazgeçtim. Çünkü bilinçsizce yorum yapanlar oldu. Uzun süre de açmayı düşünmüyorum.”
