Yeni yılda uygulanacak asgari ücrete yüzde 50.44 oranında zam yapıldı ve net AGİ dahil 4 bin 250 liraya yükseldi. Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından açıklanan zamla birlikte çalışanları ve emeklileri ilgilendiren birçok ödemede de otomatik olarak değişiklik yaşandı.
Asgari geçim indirimi, 65 yaş aylığı, engelli aylığı, evde bakım parası, Genel Sağlık Sigortası primi, kıdem ve ihbar tazminatı, SGK idari para cezaları gibi farklı kalemlerde de asgari ücrete gelen artış oranında zam uygulanacak. İşte bazı kalemlerde asgari ücret sonrası geçerli olacak rakamlar:
İŞSİZLİK MAAŞI
Çalışanın ortalama brüt kazancının yaklaşık yüzde 40’ı işsizlik maaşı olarak ödeniyor. En yüksek işsizlik ödeneği ise aylık brüt asgari ücretin yüzde 80’ini geçemiyor. Buna göre 2021’de işsizlik maaşı en düşük 1.420,14 liraya, orta kademede 1.688,91 liraya, en yüksek de 2 bin 840,28 liraya çıkmıştı. 2022 yılında ise en düşük işsizlik maaş 2130 lira, orta kademe işsizlik maaşı 2532 lira en yüksek işsizlik maaşı da 4260 lira oldu.
KIDEM TAZMİNATI
2021’de kıdem tazminatı tavanı 8 bin 651,62 liraya yükselmişti. 2022’de asgari ücrete bağlı olarak bu kalem 12 bin 976 liraya yükseldi.
GENEL SAĞLIK SİGORTASI
Genel Sağlık Sigortası (GSS) primleri de asgari ücret zammı kadar arttı, ödemeler de yeni asgari ücretle birlikte yükselecek. Geliri brüt asgari ücretin 3’te birinin altında olan çalışanların primlerini devlet karşılıyor. Geliri daha yukarıda olanlar ise primlerini kendi ödüyor. Ödenen aylık prim tutarı ise brüt asgari ücretin yüzde 3’ü kadar oluyor. GSS primi 2021’de 107,32 liraya çıkmıştı. 2022’de 160 lira olarak uygulanacak.
ASKERLİK VE DOĞUM BORÇLANMASI
Emeklilik için prim gün sayısının dolmasını bekleyenler için tanınan doğum ve askerlik borçlanması tutarı da asgari ücret zammı kadar arttı. 2021’de doğum ve askerlik borçlanması günlük en düşük 38,15 lira, en yüksek ise 286,20 lira olmuştu. Yeni rakamlarla en düşük 57.15 lira en yüksek 429 lira oldu.
65 YAŞ ÜSTÜ AYLIĞI
2021’de yaşlılık aylığı 864,89 liraya yükselmişti. Asgari ücretteki artışla birlikte 2022 yılında 1296 lira olarak uygulanacak.
AGİ ÖDEMESİ
Tüm çalışanları ilgilendiren Asgari Geçim İndirimi de asgari ücret zammı oranında artacak.
BEKAR ÇALIŞAN İÇİN AGİ: 2022 yılında 402 TL oldu.
EVLİ VE EŞİ ÇALIŞMAYAN ÇOCUKSUZ KİŞİ İÇİN: 481,5 TL oldu.
EVLİ VE EŞİ ÇALIŞMAYAN 1 ÇOCUKLU KİŞİ İÇİN: 543 TL oldu.
EVLİ EŞİ ÇALIŞMAYAN 2 ÇOCUKLU KİŞİ İÇİN: 603 TL oldu.
EVLİ EŞİ ÇALIŞMAYAN 3-4-5 ÇOCUKLU KİŞİ İÇİN: 684 TL oldu.
EVLİ EŞİ ÇALIŞAN ÇOCUKSUZ KİŞİ İÇİN: 402 TL oldu.
EVLİ EŞİ ÇALIŞAN 1 ÇOCUKLU KİŞİ İÇİN: 462 TL oldu.
EVLİ EŞİ ÇALIŞAN 2 ÇOCUKLU KİŞİ İÇİN: 522 TL oldu.
EVLİ EŞİ ÇALIŞAN 3 ÇOCUKLU KİŞİ İÇİN: 603 TL oldu.
EVLİ EŞİ ÇALIŞAN 4 ÇOCUKLU KİŞİ İÇİN: 643,5 TL oldu.
EVLİ EŞİ ÇALIŞAN 5 ÇOCUKLU KİŞİ İÇİN: 684 TL oldu.
ENGELLİ AYLIĞI
2021’de engellilere ödenen aylık 1.035,63 liraya yükselmişti. 2022’de ise 1558 lira olacak.
BİREYSEL EMEKLİLİK SİSTEMİ KESİNTİLERİ
Çalışanların her ay brüt maaşlarından yüzde 3 kesilerek, Bireysel Emeklilik Sistemi’ne (BES) aktarılıyor. 45 yaş altı çalışanların işverenleri tarafından sisteme dahil edilmesine imkan tanıyan otomatik BES’te maaşlardan yapılan kesinti tutarı da artacak.
İSTEĞE BAĞLI SİGORTA
İsteğe bağlı sigortalılıkta ödenecek prim tutarını kişi kendi belirlese de primin üst ve alt sınırı var. En az brüt asgari ücretin yüzde 32’si, en çok da brüt asgari ücretin 7,5 katının yüzde 32’si kadar prim ödenebiliyor. 2021 yılında isteğe bağlı sigorta yaptıracaklar en az 1.144,8 lira ödedi. Primlerini yüksekten ödemek isteyenler ise 2021’de 8 bin 586 lira yatırdı.
2022 yılında en düşük prim 1722 lira, en yüksek prim 12 bin 925 lira oldu.
EMEKLİ MAAŞI
Asgari ücretin doğrudan olmasa da etkilediği en önemli kalemlerden biri ise emekli maaşları. Genel beklenti bu konuda da yüzde 50’ye yakın bir artış yapılması gerektiği yönünde.
