Milyonlarca emeklinin gözü zam oranına çevrildi. Enflasyon rakamlarının açıklanmasıyla birlikte SSK ve Bağ-Kur emeklisi yüzde 37,57 zam hakkı elde etti. Buna rağmen asgari ücret ve memur maaşlarındaki yüzde 49’luk artış göz önüne alındığında belirli bir fark ortaya çıktı.
Bağ-Kur’lular için refah payı başta olmak üzere seyyanen zam ve kademli zam formüllerinin gündeme geldiği belirtiliyor.
Emekli zamlarıyla ilgili yeni düzenleme yapılması yönündeki hazırlıklar, iki ayaktan oluşuyor. Bu kapsamda, öncelikle kök maaşı düşük olan ve 7 bin 500 liraya tamamlananlar için nasıl bir adım atılacağı üstünde duruluyor. Bu kapsamda, en düşük emekli maaşının 10 bin liranın biraz üstüne çıkarılarak 10 bin 250 lira gibi bir rakam olması halinde bu kapsamdaki emekli sayısının 4 milyon 900 bin kişiden 5 milyon 200 bine yükseleceği hesaplanıyor.
Memur ve işçi-Bağ-Kur emeklileri arasındaki 11,7 puanlık zam farkının giderilmesi konusunda da hazırlanan plan, alternatif adımlar içeriyor. Ocak ayı için iki grubun zam oranının eşitlenmesi halinde temmuz ayında bu kez işçi ve Bağ-Kur emeklileri lehine oluşabilecek 5,5 puanlık zam farkına dikkat çekiliyor.
NTV’nin aktardığına göre, Merkez Bankası’nın 2024 yılı enflasyon projeksiyonlarının gerçekleşmesi ve ocak-haziran döneminde enflasyonun yüzde 24 olması halinde işçi ve Bağ-Kur emeklileri yüzde 24, memur emeklileri ise yüzde 18,6 oranında temmuz ayı zammı alacak. Temmuz döneminde memur emeklileri aleyhine 5,4 puanlık fark oluşacak.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın nihai kararının emekli maaş zamları için yeni bir düzenleme yapılmasına yönelik olması halinde bu durumun dikkate alınarak adım atılabileceği belirtiliyor. Buna göre, memur emeklisinin yüzde 49,25 olan ocak ayı zammının yanında işçi ve Bağ-Kur emeklisinin zam oranının yüzde 44-45 olabileceği, böylece temmuz ayında oluşacak 5,4 puanlık farkın hesaba katılmasıyla adım atılmış olacağı belirtiliyor.
İLAVE ZAM FORMÜLÜ
Bir diğer formülün ise işçi ve Bağ-Kur emeklisine 5 puan ilave zam yapılarak 7 bin 500 lira altındaki maaşlara iyileştirme yapılması olabileceği, böylece 7 bin 500 lira altında maaşı olan 5 milyona yakın emekli için zam oranının yüzde 49,25’e eşitlenebileceği de ifade ediliyor.
Tüm bu formüllerle sağlanabilecek bir iyileştirmenin, bütçe dengeleri ve enflasyon hedefine yönelik olumsuz etkisi, önemli bir etken. Bu konuda özellikle deprem hasarının giderilmesi için yapılacak harcamalar ve EYT düzenlemesinin maliyetine dikkat çekiliyor.
EYT MALİYETİ NE KADAR OLACAK?
Hesaplamalara göre EYT düzenlemesiyle 2023 yılında 2 milyon kişi emekli oldu. Bu yıl 300 bin kişinin daha emekli olması bekleniyor. 2023 yılında EYT’lilerin sadece emekli maaş ve ikramiye maliyeti 213 milyar lira. Emeklilik nedeniyle oluşan prim kayıplarıyla birlikte maliyet 250 milyar lira. 2024 yılında ise EYT’lilerin maaş ve ikramiye maliyeti 360 milyar lira olacak. Yine prim kayıpları da hesaba katıldığında maliyet 500 milyar lirayı bulacak.
Sadece EYT maliyetinin bile bu boyutta olduğu tabloda ekonomi yönetimi, bütçe dengesi ve yüzde 36 oranındaki 2024 enflasyon hedefinin zora gireceğini vurgulayarak emekli zammında yeni düzenlemeye sıcak bakmıyor. Ancak nihai kararı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan verecek.
KABİNE TOPLANTISI NE ZAMAN?
2024 yılının ilk Kabine Toplantısı’nda emekli kök maaşları için refah payı, seyyanen zam ve kademeli zam formülleri masaya yatırılacak. Kabine Toplantısı son olarak 6 Aralık Çarşamba günü düzenlenmişti.
Bir sonraki Kabine Toplantısı tarihi hakkında henüz bir açıklama yapılmadı. Fakat bu hafta Kabine Toplantısı’nın yapılması bekleniyor.
