Teknoloji odaklı gayrimenkul değerleme platformu Endeksa, TÜİK tarafından açıklanan 2023 Ekim ayına ait gayrimenkul verilerini değerlendirdi.
Buna göre, ay boyunca Türkiye’de toplam 93 bin 761 konut satıldı ve böylece satış adetlerindeki azalma yüzde 9 oranla devam etmiş oldu.
An itibarıyla Türkiye’de konut yatırımının geri dönüş süresi 17 yıla kadar yükselmiş durumda.
Endeksa’nın ortaya koyduğu ekim ayı verileri, Türkiye konut piyasasına bir süredir hâkim olan ‘azalan satış/artan fiyat’ trendinin hız keserek devam ettiğini gösteriyor.
İPOTEKLİ SATIŞLAR YARI YARIYA DÜŞTÜ
Gayrimenkul sektörü ve konut piyasası için geçtiğimiz aya dair en çarpıcı verilerden bir diğeri de ipotekli konut satışlarından geldi.
Ekim ayında ipotekli satışlarda bir önceki aya göre yüzde 34, bir önceki yıla göre ise yüzde 58’lik bir düşüş yaşandı. Toplam konut satışları içinde ipotekli olanların payı yüzde 6 oldu.
AZALIŞ HIZ KESTİ
Öte yandan, ilk el konut satışlarında azalış eğrisi daha sakin bir şekilde ilerliyor.
Ekim ayında Türkiye’de toplam 29 bin 230 konut ilk elden satıldı. Bu da azalışın bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 10 oranında olduğunu gösteriyor.
Eylül ayında bu oran yüzde 15 idi. 2022 ve 2023’ün Ocak-Ekim dönemleri karşılaştırıldığında ise ilk el konut satışlarındaki gerileme toplam 299 bin 850 satış ile yüzde 14 seviyesinde.
Ekim ayı verileri Türkiye konut piyasasına bir süredir hâkim olan ‘azalan satış/artan fiyat’ trendinin hız keserek devam ettiğini gösteriyor.
SATIŞLARIN YÜZDE 69’U İKİNCİ EL
İkinci el konut satışlarındaki son durum da benzer bir tabloyu gözler önüne seriyor.
2023’ün Ekim ayında bu kalemde 2022’nin aynı ayına göre yüzde 8, bir önceki aya nazaran ise yüzde 11’lik bir azalma yaşandı.
Ülke çapında ay boyunca toplam 64 bin 531 ikinci el konut satıldı ve ikinci el satışların toplam satışa oranı yüzde 69 olarak gerçekleşti.
2023 Ocak-Ekim dönemi boyunca bir önceki yıla göre kaydedilen azalış satılan 698 bin 31 konut ile yüzde 15 oldu.
YABANCIYA KONUT SATIŞI DÜŞTÜ
Ekim ayında yabancılara yapılan konut satışlarında da yıllık bazda sert bir azalış söz konusu.
Geçtiğimiz ay Türkiye’de yabancılara toplam 2 bin 535 konut satıldı. Bu veri 2023 Eylül’e göre yüzde
13, 2022 Ekim ayına göre de yüzde 53’lük bir düşüşü ifade ediyor.
Yabancılara yapılan konut satışlarında lider 931 satış ile Antalya oldu. Antalya’yı 758 satış ile İstanbul ve 294 satış ile Mersin takip ediyor.
FİYAT ARTIŞI NASIL SEYREDECEK?
Ekim ayı verileri ışığında konut piyasasındaki satış ve fiyat trendlerine dair bir değerlendirme yapan Endeksa Kurucu Ortağı ve Genel Müdürü Görkem Öğüt, toplam satış ve kredili konut satış adetlerinde görülen azalmanın fiyatlarda artışın hız kesmesine sebep olduğuna dikkat çekti. Öğüt sözlerini şöyle sürdürdü:
“Piyasa koşullarını değerlendirdiğimizde kredili konut satış adetlerinde yılın önceki ayına göre yüzde 34’lük bir azalma görüyoruz. Uzun vadedeki değişime bakarsak, 2022’nin Ekim ayına göre yüzde 58 oranında bir gerileme söz konusu. Ekim ayında kredili konut satışları toplam satışların sadece yüzde 6’sını oluşturdu. Krediye erişimin zorlaşması konut fiyat artışında yavaşlamaya sebep oluyor. Elbette tüm bu denklem piyasada bir süredir beklenen cazip faizli konut kredisi kampanyasına bağlı olarak yeniden şekillenebilir. Finansmana erişimin kademeli bir şekilde ve ihtiyaç sahibi alıcılar için kontrollü bir şekilde kolaylaştırılmasının sektöre önemli bir katkı sağlayacağını düşünüyoruz.”
