Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın 2021 Yılı Faaliyet Raporu, Türkiye’deki yoksullaşmayı ve giderek derinleşen ekonomik bunalımı bir kez daha gözler önüne serdi. Bakanlığın verilerine göre, ekonomik krizin altında ezilen 5 milyon 903 bin 515 hane 2021 yılında sosyal yardımlardan yararlanırken 2 milyon 476 bin 457 hane düzenli sosyal yardım aldı. Öz ailesinin bakımını sağlayamadığı 141 bin 275 çocuğa ise sosyal ve ekonomik destek verildi.
Birgün’den Mustafa Bildircin’in haberine göre milyonlarca hanenin sosyal yardım ile ayakta kalmaya çalıştığı 2021 yılında devlet, 97,8 milyar TL’lik sosyal yardım harcamasına imza attı. 2021 yılındaki sosyal yardım harcaması, 2019 yılına oranla yüzde 73, 2020 yılına göre ise yüzde 42 arttı.
5,9 MİLYON HANE YARDIMLA AYAKTA
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın verilerine göre, 2021 yılında bütçeden 97,8 milyar TL’lik sosyal yardım harcaması gerçekleştirildi. Sosyal yardımların GSYH içindeki payının yüzde 1,74 olduğu bildirildi. 2021 yılında 5 milyon 903 bin 515 haneye sosyal yardım yapılırken 2 milyon 476 bin 457 hanenin de düzenli yardımlardan faydalandığı belirtildi.
11 MİLYON YURTTAŞA GIDA YARDIMI
Bakanlığın verileri, 2021 yılında 5 milyon 276 bin 998 hanenin de geçici yardımlardan faydalanmak zorunda kaldığını ortaya koydu. 2021 yılında gerçekleştirilen tüm yardımların içinde nakdi yardımların oranı yüzde 94 oldu. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, sosyal yardımların türlerine göre dağılımını da paylaştı. Buna göre, 2021 yılında 11 milyon 369 bin 761 yurttaş gıda yardımı almak durumunda kaldı. Bakanlığın, gıda yardımı yapılması amacıyla Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı’na aktardığı toplam kaynak 752,6 milyon TL ile ifade edildi.
30 BİN BAKIMSIZ VE SAĞLIKSIZ HANE
Oturulamayacak derecede eski, bakımsız ve sağlıksız evlerde oturmak zorunda kalan yurttaşlar için 2021 yılında, bakım ve ev eşyası alımı için 119,6 milyon TL yardım yapıldı. Bu kapsamda bulunan hane sayısı kayıtlara 30 bin 363 olarak geçirildi.
131 BİN 707 ÖĞRENCİYE KIRTASİYE YARDIMI
2021 yılında 131 bin 707 öğrenci sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları tarafından sağlanan kırtasiye yardımları ile eğitim yaşamını sürdürebildi. 2020 yılında 41 bin 965 öğrencinin kırtasiye yardımı aldığı düşünüldüğünde, yardım alan öğrenci sayısı 2021 yılında üçe katlandı.
9,4 MİLYON GSS BORÇLUSU
İşsiz ve çalışmayan yurttaşların kabusu olan GSS prim borcunu ödeyemeyen kişi sayısının 9,5 milyona yaklaştığı da Bakanlığın verileriyle ortaya konuldu. Ödeme gücü olmadığı için GSS primlerini ödeyemeyen ve sağlık hizmetlerinden yararlanamayan 9 milyon 482 bin 970 kişi için yapılan destek ödemesi faaliyet raporuna 34,4 milyar TL olarak kaydedildi.
‘İKTİDAR GELİR DAĞILIMINA ÖZEN GÖSTERMİYOR’
Yaşanan yoksulluğun vardığı noktaya ilişkin BirGün’e değerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Öner Günçavdı, iktidarın kendisine bağlı bir sermaye grubu yaratarak kontrolü elde etmeye yönelik politika sürdürdüğünü belirtti. Günçavdı, ekonomi politikalarının dramatik etkileri olduğunu kaydederek, şunları söyledi:
“Dış güçler’ ya da salgın nedeniyle ortaya çıkmadı bu yoksulluk verileri. Bunlar olmasaydı da gidiş bu yöndeydi. Bunlar bir politikanın eseridir. Gelir dağılımına özen göstermiyor hükümet. Türkiye’nin çevresinde yaşananlar, göçmen sorunu dahil tüm bu yaşananlar sorunu daha da dramatik hale getiriyor. Yoksul sayısının 16 milyon civarında bir sayıya ulaştığını tahmin ediyoruz çalışmalarımız doğrultusunda. Dolayısıyla biz buna 16 milyon diyoruz, bakanlığın verileri de 11 milyon diyor. Bizim tahminlerimizle uyumlu bir sonuç. Ben böyle bir sayı gördüğüm zaman dehşete düşmüştüm. Hiç ahlaki bir durum değil. Bir ülkede 16 milyon insan yoksul olabilir mi?”
‘YENİDEN BÖLÜŞÜM YAPMAK GEREKİYOR’
Sorunun asıl kaynağının ekonomi politiği olduğunu dile getiren Günçavdı, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Çalışmalarımıza göre, kısa dönemde yoksullukla mücadele etmek istiyorsanız enflasyon ile dalga geçmeyip, enflasyonu düşürecekseniz. Kısa dönemde bunun yapılması gerekiyor. Sürdürülebilir makul bir büyüme… Macera aramaya da gerek yok, yüzde 5’lik bir büyüme sağlayacak ekonomi politikası yapılırsa o bile sorunun çözümüne katkı sunar. Yoksulluğu kaldırabilmek için yeniden bölüşüm yapmak gerekiyor.”
