Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani ile yaptığı ortak basın toplantısında; “PKK’nın Irak’ta yasaklı örgüt ilan edilmesini memnuniyetle karşıladık. Resmen terör örgütü ilan edilerek Irak topraklarındaki varlığının en kısa zamanda sonlanacağına olan güçlü inancımı bu vesileyle mevkidaşlarımla paylaştım. Bu, komşuluk ve kardeşlik hukukumuzun da gereğidir. Irak hükümetinin bu doğrultuda atacağı her adımda ihtiyaç duyacağı tüm desteği sağlamaya hazırız” dedi. Sudani ise, “Irak topraklarının hiçbir şekilde herhangi bir komşumuza karşı kötü niyetle kullanılmasına izin veremeyiz. Hiçbir grup Irak’ın topraklarını ve egemenliğini ihlal edemez” ifadelerini kullandı. Türkiye ile Irak arasında aralarında ”Kalkınma Yolu Projesi”nin de bulunduğu çeşitli alanlara ilişkin 26 anlaşma imzalandı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, resmi temaslarda bulunmak üzere 13 yılın ardından gittiği Bağdat’ta Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani ile görüştü. Hükümet Sarayı’ndaki ikili ve heyetler arası görüşmenin ardından aralarında ”Kalkınma Yolu Projesi”nin de bulunduğu çeşitli alanlara ilişkin 26 anlaşma imzalandı. Daha sonra ortak basın toplantısı yapıldı.
Irak Başbakanı Sudani, şunları kaydetti:
“Kalkınma Yolu Projesi köprü vazifesi görecek bölge halkları arasında. Bu, halkların birbirini daha iyi anlamasını sağlayacak. Bu proje bölgedeki güvenlik ve istikrara da katkıda bulunacak. Bu bölge güvenlik ve istikrara ihtiyacı olan bir bölge. Bu yol da bunu sağlayacak.
Çok farklı iş birliği konularını görüştük. Güvenlik konusundaki önümüzdeki engellerle mücadeleyi görüştük. Terörist unsurların varlığıyla mücadeleyi görüştük. Daha fazla kontrol ve istikrara ihtiyacı olan bölgeleri görüştük. Özellikle Türkiye-Irak sınır bölgesindeki güvenliği görüştük.
“IRAK TOPRAKLARININ HERHANGİ BİR KOMŞUMUZA KARŞI KÖTÜ NİYETLE KULLANILMASINA İZİN VEREMEYİZ”
Gazze konusunda da iş birliğimiz çok önemli. Her iki ülkenin de ilişkilerinin ideal koşullarda gerçekleşmesini istiyoruz. Bu konuda kararlıyız. Irak topraklarının hiçbir şekilde herhangi bir komşumuza karşı kötü niyetle kullanılmasına izin veremeyiz. Hiçbir grup Irak’ın topraklarını ve egemenliğini ihlal edemez.
Gazze’ye yönelik saldırıların devam ettiği bugünlerde sayın Cumhurbaşkanı’nın ziyareti son derece önemli. İslam dünyasının kutsal topraklarında yaşananlara gözlerimizi yumamamayız. Bu konuları da görüştük. Acilen derhal ateşkes ihtiyacı konusunda mutabık kaldık.”
ERDOĞAN: KALKINMA YOLU PROJESİ’NİN ÖNEMİNE DEĞİNDİK
Cumhurbaşkanı Erdoğan da şöyle konuştu:
“Ziyaretimin ve az önce imzalanan anlaşmaların Türkiye-Irak münasebetlerinde yeni bir dönüm noktasını teşkil edeceğine inanıyorum. Sayın Başbakan ile birlikte altına imza attığımız Ortak İşbirliği için Stratejik Çerçeve Anlaşması sağlam bir yol haritasını teşkil ediyor. Metin ile güvenlik, terörle mücadele, ekonomi, ticaret, enerji, ulaştırma, çevre, sınır aşan sular, sağlık, eğitim gibi pek çok alanda teknik müzakerelerin sürdürülmesini ve takibini sağlayacak ortak daimi komiteler kurulmasına karar verdik. Ayrıca güvenlikten ticarete, ulaştırmadan tarıma pek çok başlıkta akdedilen metinler ilişkilerimizin ahdi zeminini güçlendirirken yeni iş birliği imkanlarını da beraberinde getirecektir.
Güvenlik ve terörle mücadele işbirliği en önemli gündem maddelerimizden birini oluşturdu. Irak topraklarından Türkiye’yi hedef alan terör örgütü PKK’ya ve uzantılarına karşı alabileceğimiz müşterek adımları istişare ettik. PKK’nın Irak’ta yasaklı örgüt ilan edilmesini memnuniyetle karşıladık. Resmen terör örgütü ilan edilerek Irak topraklarındaki varlığının en kısa zamanda sonlanacağına olan güçlü inancımı bu vesileyle mevkidaşlarımla paylaştım. Bu, komşuluk ve kardeşlik hukukumuzun da gereğidir. Irak hükümetinin bu doğrultuda atacağı her adımda ihtiyaç duyacağı tüm desteği sağlamaya hazırız. FETÖ ile ortak mücadeleye dair beklentimiz de bu kulvardaki gündem başlıklarımızdan birini teşkil etti.
Geçtiğimiz yıl 20 milyar dolar seviyesinde seyreden ticaret hacmimizi daha üst seviyelere taşımak istiyoruz. Sayın Başbakan ile bu çerçevede atılacak adımları ele aldık. Ticaretimizin önündeki suni engellerin ortadan kaldırılması noktasında yapılabilecekleri değerlendirdik. Kalkınma Yolu Projesi’nin bu hedef bakımından hayati önemine değindik. Başta Irak olmak üzere tüm bölgemizin istikrarına ve refahına büyük katkı sunacak bu stratejik planlamaya dair kararlılığımızı imzaladığımız mutabakat muhtırası ile perçinlemiş olduk.
“SU KONUSUNDA IRAK’IN YAŞADIĞI SIKINTILARIN FARKINDAYIZ”
Su konusunda Irak’ın yaşadığı sıkıntıların farkındayız. Şu bir gerçek ki, iklim krizi ve kuraklık Irak’a olduğu kadar Türkiye’yi ve tüm dünyayı olumsuz etkiliyor. Ayrıca su miktarı kadar israfın önüne geçilerek suyun verimli kullanılması da önemlidir. Tesis ettiğimiz Ortak Daimi Komite su alanındaki işbirliğimizi akılcı, bilimsel temelde ve ortak çıkarlarımızı dikkate alarak daha ileriye taşıyacak.
Gazze’de akan kanın durması için elimizden geleni yapıyoruz. Mevkidaşlarımla İsrail’in Filistin’de uyguladığı zulüm ve ihtilafın bölgemize etkilerini ele aldık. Atabileceğimiz müşterek adımlar hakkında istişarede bulunduk. İsrail ile İran ekseninde yaşanan gelişmeler savaşın yayılma ve tırmanma riskini artırmakta, dahası Filistin’deki katliamı gölgelemektedir. Bu gerilimden Iraklı kardeşlerimiz de olumsuz etkilenmektedir. Buradan ilgili tüm taraflara gerilimi tırmandırıcı adımlardan kaçınmaları telkinini tekrar hatırlatmak istiyorum. 1967 sınırlarında başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız, egemen ve coğrafi bütünlüğü haiz bir Filistin devletinin kurulması bölge barışının anahtarıdır. Türkiye olarak bu amaç doğrultusunda çalışmaya devam ediyoruz.
“IRAKLI KARDEŞLERİMİZİN YANINDA OLMAYI SÜRDÜRECEĞİZ”
Irak ziyaretimizin ikinci ayağı için birazdan Erbil’e geçeceğiz. Öncesinde Irak’ın asli unsurlarından Türkmen kardeşlerimizle de bir araya geleceğiz. Erbil’de ilave iş birliği imkanlarını ele alacağız. Bu vesileyle Irak’a yönelik siyasetimizde farklı etnik, mezhebi veya dini kesimler arasında ayrım gözetmediğimizin bilinmesini isterim. Hangi etnik kökene ve mezhebe mensup olursa olsun Irak halkı bizim kardeşimizdir, dostumuzdur.
Irak ile ilişkilerimize dostluk, kardeşlik ve komşuluk hukuku açısından bakmaya devam edeceğiz. Geçmişte olduğu gibi iyi ve kötü günlerinde Iraklı kardeşlerimizin yanında olmayı sürdüreceğiz.”
KAYNAK: ANKA
