Gezi Davası’nda 18 yıl hapis cezası verilen ve Bakırköy Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda tutuklu bulunan Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi Çevre Etki Değerlendirme Danışma Kurulu ve Afet Komitesi sekreterliklerini yürüten mimar Mücella Yapıcı, Maraş merkezli depremleri ve yarattığı yıkımı değerlendirdi.
Halk TV’de Sözüm Var programına mesaj gönderen Yapıcı, Hatay’a ilişkin defalarca raporlar hazırlayıp ilgililere ilettiklerini ancak hiçbirinin dikkate alınmadığını ifade etti.
Mimar Mücella Yapıcı’nın değerlendirmesi özetle şöyle:
– Hatay ve özellikle Hatay Havalimanı’na ilişkin olarak TMMOB üzerinden, burada olabilecek bir depremin çok yıkıcı olacağını ve buna hazırlanılması gerektiğini defalarca ilgili kurumlara aktardık. Raporlar hazırladık, ancak uyarılarımızı dikkate almadılar.
Şimdi bunun kader, fıtrat vb. söylemlerle ilgili meslek odalarının ve bilim insanlarının uyarlarını dinlemediklerine ilişkin suçlarını örtbas edemezler. Yapı denetimi, inşaat denetimi özelleştirilemez, özelleştirilirse gördüğünüz gibi sonuçları çok ağır olur.
‘SADECE MÜTEAHHİTLER DEĞİL, İMAR İZNİ VERENLER DE YARGILANMALI’
– Enkazların arama kurtarma bittikten sonra kaldırılmasından önce, her enkaza savcı ve bilirkişi gelmesi, enkazlardan kanıt olarak beton/demir vs örnekleri alınması şart! Bu sürecin herkesin takipçisi olması çok önemli! Sadece müteahhitler değil, imar izni verenler de yargılanmalı.
– Afet koordinasyonu için haritalama çalışması yapılmalı, enkaz, kazı ve çalışma bilgisi, delil tespit bilgisi yapılmalı. Çalışma yapılan enkazlara bilgilendirme tabelası asılmalı. Moloz döküm yerlerinin ilan edilmesi gerek, ekolojik sorunlara daha fazla yol açmamak adına bu alanlar incelenmeli. Tarihi eserler yıkıldıysa bilim heyeti, restoratör ve mimar uzmanlar gelmeden toplanmamalı.
– Yeni inşa süreci konuşuluyor ancak artçılar devam ediyor. Çok önemli, sarsıntılar esnasında beton dökülemez.
-Son imar barışından yararlanan binalar tespit edilmeli. Hangi bina, hangi gerekçe olduğuna ilişkin bilgi edinilmeli. Gerekirse boşaltılmalıdır.
– Öncelikle herkes evini kontrol ettirmeli ancak kontrol etmeleri yetmez aynı zamanda neye bakmaları gerektiğini de öğrenmeli. Örneğin bir yapıda oluşan hasarın tehlikeli olup olmadığını anlamak için 45 derecelik açıyla oluşan kolon ve kirişlerdeki çatlakların tehlikeli olduğunu ve bunu gördüğünüzde evin deprem açısından riskli olduğunu herkesin bilmesi gerekiyor ve bunu herkes dönem dönem kendi evinde ve binasında kontrol etmeli.
– Bu konuda binaları nerelerine bakacaksınız, deprem hasarları nelerdir ve neyi ifade eder, hasar tespitleri nasıl yapılır? gibi videolar uzmanlar tarafından hazırlanmalı ve yaygınlaştırılmalı.
99 sonrası afet toplanma alanına yerleştirilen, sonra bir şekilde toplanan, içinde afet acil durumunun da ihtiyaç olacak malzemelerin olduğu konteynerler, hilti, halat, çekiç, vb ivedilikle tekrar yerleştirilmeli.
