Xinhua’da yer alan habere göre Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping ve ABD Başkanı Donald Trump iki ülke arasında saygı, hakkaniyet ve karşılıklılık temelinde stratejik istikrara dayalı yapıcı bir ilişki kurma konusunda mutabık kaldı.
Xi’nin ABD’ye yaptığı devlet ziyaretinin cuma günü tamamlanmasının ardından yayımlanan bildiride, iki liderin sekiz konuda uzlaştığı belirtildi.
Bildiriye göre iki lider, Çin’in kasım ayında ev sahipliği yapacağı 2026 APEC Ekonomi Liderleri Toplantısı ile ABD’de aralık ayında düzenlenecek G20 Liderler Zirvesi için karşılıklı destek konusunda mutabık kalırken, birbirlerinin ev sahipliği yapacağı etkinliğe katılma niyetlerini de dile getirdi.
Xi ve Trump, İran’ın nükleer silah geliştirmeme taahhüdünü yerine getirmesi ve hiçbir ülke veya kurumun uluslararası su yollarından geçiş için ücret talep etmemesi gerektiği konusunda anlaştı.
İki lider, üç gün süren ziyaret boyunca ikili ilişkilerin yanı sıra önemli uluslararası ve bölgesel meseleler hakkında derinlemesine görüş alışverişinde bulundu.
İki lider ayrıca Çin ile ABD’nin 2. Dünya Savaşı sırasında müttefik olduklarını ve savaşı kazanmak için omuz omuza savaştıklarını hatırlattı.
Xi ve Trump’ın görüşmesinde, iki ülkenin ekonomi ve ticaretten sorumlu yetkilileri arasındaki istişarelerde elde edilen sonuçlar da ele alındı. Bunlar arasında ticaret konseyi gibi mekanizmaların kurulup geliştirilmesi, 30 milyar ABD doları tutarında karşılıklı gümrük vergisi indirimi düzenlemesi ve Kuala Lumpur istişarelerinde elde edilen sonuçların uygulanma süresinin uzatılması yer aldı.
İki lider, Çin-ABD ekonomi ve ticaret istişare mekanizmasının olumlu rolüne dikkat çekerek, istişarelerde varılan bu sonuçların hayata geçirilmesi talimatını verdi.
Bildiride, Xi ve Trump’ın Çin ile ABD arasındaki uyuşturucuyla mücadele alanındaki kolluk işbirliğinde kaydedilen somut ilerlemeye dikkat çektiği belirtildi. Son dönemde iki tarafın yeni psikoaktif maddeler ve öncü kimyasallarla ilgili çeşitli vakaların çözümü için yakın işbirliği yaptığı ve her iki ülkede onlarca şüphelinin gözaltına alınmasını sağladığı kaydedildi.
İki ülke, yapay zekayla ilgili riskler ve faydalar konusunda görüş alışverişinde bulunmak üzere bir diyalog mekanizması kurmayı da kararlaştırdı. Çin-ABD yapay zeka diyaloğunun bir sonraki turu kasım ayında gerçekleştirilecek. Taraflar, yapay zekayla bağlantılı olası durumlarda iletişim sağlamak üzere bir kanal kurulması konusunda da uzlaştı.
ABD tarafının, Çin’den Atlanta Hayvanat Bahçesi’ne gönderilecek iki dev pandanın yakında ülkeye gelecek olmasını memnuniyetle karşıladığı da bildiride yer aldı.
Bildiride ayrıca, sekiz konudaki uzlaşmaya ek olarak Çin ve ABD ordularının kriz durumlarında iletişimi güçlendirmek ve krizleri önlemek amacıyla mümkün olan en kısa sürede bir mutabakat zaptı imzalama konusunda anlaştığı belirtildi. İki ordunun Çin’de ABD’li askerlerin naaş kalıntılarının aranmasına yönelik işbirliğini de sürdüreceği ifade edildi.
