Asgari ücret görüşmeleri için geri sayım başladı. Zam sıklığı artış gösterse de asgari ücretin alım gücünün zamlar karşısında tutunabildiğini söylemek oldukça güç. Böyle olunca da ekim ayından itibaren gözler asgari ücrete yapılacak zamma çevrilmiş durumda. Peki şu an 11.402 lira olan asgari ücret ne kadar olacak?
Ekonomist Muhammet Bayram asgari ücretle ilgili merak edilenleri milliyet.com.tr’ye anlattı. Bayram açıklamasında şu ifadeleri kullandı: “Yeni asgari ücret görüşmeleri sene sonu gelmesiyle birlikte başlayacak. TÜRK-İŞ Başkanı Ergün Atalay bir açıklama yaptı. Kendisi zaten daha önceden de belirtiyordu, “Ben sadece en fazla üyeye sahip sendika başkanı olduğum için bu toplantıya katılıyorum, aslında benim temsil etmemem gerekiyor. Tam temsil için masada işçinin, asgari ücret alanın da olması gerekiyor” diyordu.
Bu kapsamda bir çalışma yapılacağını duyurdu. TÜRK-İŞ tarafından komisyon kurulacağını, burada gerçekten asgari ücretli olacağını söyledi. Zaten sendikalar asgari ücret almıyor. Burada yeni bir komisyon kurulması, onların taleplerinin dinlenmesi önemli.
Kanunen masaya gelip konuşabilirler mi? Ben bunun teknik olarak mümkün olduğunu düşünmüyorum. Kanun olarak kimin temsil edeceği belli. Ergün Atalay, kurulacak komisyon neticesinde alınacak kararı deklare edip onun üstünden masaya oturabilir. Masada ‘bizim komisyonca aldığımız kararlar bunlardır’ diyebilir.
Mutlak suretle basın açıklamasını bu kişilerle yapabilir. Ben kurulacak komisyonun olumlu olduğunu düşünüyorum. Burada asgari ücretlilerin taleplerinin tecelli edilebileceğini düşünüyorum.
Buna ilişkin zaten eski Çalışma Bakanı bir çalışma yapılmıştı. ‘Asgari ücret ne kadar olmalı?’ diye sorulmuştu. Yeni belirlenecek asgari ücrete yakınsamalar yapılmıştı. O yüzden kurulacak komisyon olumlu olacaktır.
Bu dönemde memura yapılacak zammın yüzde 50’ler civarında olacağı konuşulurken, ‘asgari ücrete ne kadar zam olacak?’ bu merak konusu. Asgari ücrete yüzde 35 zam yapılmıştı. Asıl zammın sene başında yapılacağı söylenmişti.
Burada asgari ücretlilerin değil en fazla sendikalı çalışanı olduğu için TÜRK-İŞ bulunuyor. Mutlak temsilin yapılabilmesi adına gerçek asgari ücretliler masada dinlenmelidir.
Kendi kuracakları komisyondan çıkacak kararla birlikte basın toplantısında bu açıklanabilir. Asıl ‘asgari ücretlinin isteği budur’ denilebilir.
ASGARİ ÜCRETTE PAZARLIK HANGİ RAKAM ÜZERİNDEN BAŞLAR?
Şu anda net asgari ücret 11 bin 402 TL, TÜRK-İŞ’in araştırmasında açlık sınırı 13 bin TL seviyesinde. Bu 4 kişilik bir ailenin aylık yapabileceği gıda harcamasıdır. Yoksulluk sınırı ise 43 bin 433 TL olarak belirlendi. Bekar bir çalışanın aylık yaşam maliyeti 17 bin 336 TL. Burada en azından açlık sınırı üzerine çıkmasını bekleyebilir. Ancak 13 bin TL açlık sınırı eylül ayı rakamıdır.
Son 6 aylık enflasyonun yüzde 40’lar seviyesinde olacağını söyleyebiliriz. Şu anda açıklanan 3 aylık enflasyon yüzde 25.11. Ortalama yüzde 5’ler seviyesinde yükselirse aylık olarak, yüzde 38-40 seviyesinde bir 6 aylık enflasyon olacağını düşünüyoruz.
Eğer yüzde 40 enflasyon olursa asgari ücret en düşük 11.402 TL olan asgari ücretin en düşük 15.960 TL seviyesine geleceğini düşünüyoruz. Bence taban rakam 15 bin TL seviyesinde olacaktır. Görüşmelerde zam pazarlığı 15 bin TL seviyesinden başlayabilir.
Asgari ücretlinin alacağı rakamdan ziyade burada alım gücü de önemli. Aslında asgari ücret artmasa, alım gücü artsa bu refaha daha olumlu katkı sağlar. Son 2 yıldır bahsediyoruz. Bölgesel asgari ücretlerin konuşulması gerekiyor. İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyükşehirlerde asgari ücretli kalmadı.
15 bin TL seviyesinde bir asgari ücret İstanbul gibi büyükşehirlerde az. İşveren tarafından bu rakamın üzerinde de maaş verilebilir. İşverenler çalışanını memnun etmek zorundadır. İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyükşehirlerde en düşük ev kirası 10 bin TL seviyesinden başlıyor.
Bir kişi 10 bin TL kira verse geri kalan harcamalarını nasıl yapacak? Tek bir kişinin ev geçindirmesi mümkün değil. Bence pazarlık en az 15 bin TL seviyesinden başlayacaktır. 15 bin ile 17.500 TL arasında bir asgari ücret belirlenecektir diye düşünüyorum.”
