Dünyanın pek çok ülkesinde yükselen enflasyon nedeniyle hem gelişmekte olan, hem de gelişmiş ülkelerin merkez bankaları para politikalarını sıkılaştırırken; TCMB enflasyondaki yükselişe ve TL’de lokallerin alım gücünü düşüren değer kaybına rağmen para politikasını gevşetiyor.
Bu hafta TCMB’nin Perşembe günü saat 14.00’te açıklayacağı para politikası kararı öncesinde ise açıklanacak önemli bir yurtiçi veri bulunmuyor.
Reuters anketine göre, TCMB’nin politika faizini bu hafta 100 baz puan daha indirerek %15’e düşüreceği tahmin ediliyor. TCMB önceki iki ayda 300 baz puan faiz indirimi yapmıştı.
EKONOMİSTLERİN ENDİŞESİ
TCMB fiyat istikrarının cari fazla verilmeden sağlanamayacağını belirtirken, tüketici enflasyonun ise Ekim’de yükseldiği %20’lerde aylarca kalması bekleniyor. Ekonomistler cari fazlaya odaklanan TCMB’nin enflasyondaki yüksek seyire tepki vermeyeceğinden ve enflasyonun daha da yükselteceğinden endişeliler.
İki gün önce akaryakıt ve şeker, dün ise İstanbul’daki bazı ekmek cinslerine yapılan fiyat artışları enflasyonun yüksek seyrini koruyabileceğine ya da yukarı yönün korunabileceğine işaret etti.
Yükselen enflasyonun dar gelirlilere yansımasını hafifletmeye çalışan hükümet ise çeşitli seçenekleri değerlendiriyor. Asgari ücretin yüksek bir seviyede belirlenmesi başta olmak üzere bütçede gevşeme yönlü uygulamalar belirginleşecek.
YÜZDE 3’LÜK KAYIP
Enflasyondaki yüksek seyre rağmen gerileyen politika faizinin yarattığı baskıyla geçen hafta %3 değer yitiren TL, sadece dün bir daha %3’e yakın değer yitirdi.
Dün akşam 10.45’e kadar yükselerek yeni tarihi zirveye çıkan dolar/TL saat 08.42 itibarıyla 10.42 seviyesindeydi.
Geçen beş yılda değerinin üçte ikisini kaybeden TL, gelişmekte olan ülke para birimleri arasında büyük bir farkla en çok değer kaybeden para birimi oldu. TL’deki yıl başından bu yana %28’i aşan değer kaybı ve çift hanelerden aşağı inmeyen enflasyon lokallerin alım gücünü de eritiyor.
Euro/TL aynı saatte 11.7640/11.8200, sepet bazında TL 11.1013/11.1178 seviyesindeydi.
Türkiye’nin 5 yıllık CDS’leri ise Ekim sonunda tırmandığı 470 baz puana kıyasla gerilemiş olsa da son günlerde yükseliş eğilimi sergiledi. Geçen hafta 400 baz puanın altına inen CDS’ler bir önceki güne göre 7 baz puan artarak 413/417 baz puandan kapandı.
MART 2017’DEN BU YANA İLK KEZ
Küresel piyasalara bakıldığında ise dolar yen karşısında yeni bir zirveye tırmanarak Mart 2017’den bu yana görülen en yüksek seviyeyi kaydetti. Dolar endeksi, güçlü ekonomik veriler nedeniyle Fed’in faiz oranlarını öngörülenden daha erken artıracağı beklentileriyle başlıca para birimleri karşısında 16 ayın zirvesine yakın seyretti.
ABD’de enflasyonun 30 yıldan uzun bir sürenin en yüksek seviyesine çıkmasının ardından dün açıklanan perakende satışlar da beklentilerin üzerinde artış kaydetti.
ABD’li tüketicilerin erkene çektiği yıl sonu tatil alışverişleri nedeniyle artan talebin enflasyonu daha da yukarı çekme ihtimali bulunuyor. Verinin ardından Fed’in varlık alım programının ilan edilen 2022 ortası tarihinden daha erken sona erebileceği ve ABD’de faizlerin daha erken yükselebileceği beklentileri de güç kazandı.
Dolar buna paralel olarak dolar, dün 2020 Temmuz’dan bu yana en yüksek seviye olan 95.978’e tırmanırken bugün de zirveden çok uzaklaşmayarak 95.871 seviyesinde seyretti.
(Reuters)
