Türkiye’de yeni bir otomobil sahibi olmak gittikçe güç hale geliyor. Bir tarafta yüksek kur, diğer tarafta ise vergi yeni araç sahibi olmayı zorlaştırırken, demode vergi sistemi de fiyatları deyim yerindeyse ‘Ağrı Dağı’na taşıyor. Araç sahibi olmak isteyenler son dönemde büyük bir ÖTV indirimi beklese de teorik olarak bu mümkün değil. Fakat geçen hafta gündeme gelen matrah artışı haberiyle birlikte piyasaları derin bir sessizlik aldı.
1 Aralık’ta gerçekleşeceği söylenen matrah artışı önceki gece Resmi Gazete’de yayımlandı. En son Ocak 2022’de matrah dilimlerinde artış olmuştu. Otomobillerde yüzde 45 ÖTV oranı için esas alınan matrah eşiği 120 bin liradan 184 bin liraya, yüzde 50 ÖTV oranı için esas alınan matrah eşiği 150 bin liradan 220 bin liraya, yüzde 60 ÖTV oranı için esas alınan matrah eşiği 175 bin liradan 250 bin liraya, yüzde 70 ÖTV oranı için esas alınan matrah eşiği 200 bin liradan 280 bin liraya çıktı. Böylece en düşük dilimde yer alan binek otomobilin KDV dahil fiyatı maksimum 315 bin lira oldu.
Karar’dan Ali Yıldırım’ın haberine göre, ocak ayından bu yana artan fiyatlar yine yüzde 45’lik dilimi boşa çıkardı. Sadece Hyundai’nin i10 modeli yüzde 45’lik dilime girmiş oldu. Yapılan düzenleme, fiyatı 595 bin TL’nin altında olan sınırlı sayıdaki aracı kapsıyor. İndirim oranı da yüzde 5,5 ila yüzde19 arasında değişiyor. Toplamda 96 modelin fiyatında değişiklik oldu.
Elektrik motoru da olanlardan elektrik motor gücü 50 kilovatı geçip, motor silindir hacmi 1600 cc’yi geçip 1800 cc’yi geçmeyen hibrit motorlu araçlarda da yüzde 45 ÖTV oranı için esas alınan ÖTV matrah eşiği, 130 bin liradan 228 bin liraya ve yüzde 50 ÖTV oranı için esas alınan ÖTV matrah eşiği 210 bin liradan 350 bin liraya yükseltildi.
FİYATI 595 BİN LİRA OLANI MATRAH DEĞİŞİMİ ETKİLEMEDİ
1600 cc altı otomobillerde vergiler dahil satış fiyatı 594 bin 722 liranın üstünde olan otomobillerin fiyatında herhangi bir değişiklik olmadı. Öte yandan, motor silindir hacmi 1600 cc üstündeki konvensiyonel otomobillerin, neredeyse tamamı ithal olan otomobillerin matrahlarında herhangi bir değişikliğe gidilmedi.
ODD: ‘SADECE BİRKAÇ MODELİ KAPSADI BEKLENTİNİN GERİSİNDE KALDI’
Matrah değişiminin ardından Otomotiv Distribütörleri Derneği’nden (ODD) yapılan açıklama şöyle: “En son Ağustos 2021 tarihinde yapılan bir önceki matrah güncellemesinden önce yaklaşık 50 farklı model %80’lik dilimin altında kalmaktaydı. O tarihten itibaren döviz kurunda yaklaşık %90 bir artış olması, buna ilaveten dünya genelindeki enflasyon sebebiyle üretim fiyatlarındaki artışların da maliyetlere yansıması ile uzun zamandır neredeyse tüm modellerin en yüksek dilim olan %80’lik dilime giriyor olması, matrahlarda acil bir güncelleme beklentisine yol açmıştı. Matrah güncellemesine göre, birkaç model dışında alt vergi dilimine düşen araç olmadığı görülmektedir. Yapılan matrah güncellemesinin müşterilerin ve sektörün beklentisinin gerisinde kaldı.”
ALİ HAYDAR BOZKURT: ÇOK ALTINDA VE YETERSİZ
Toyota Türkiye Pazarlama ve Satış CEO’su Ali Haydar Bozkurt “Etkisinin oldukça sınırlı kaldığını ifade edebiliriz. Gerçekleştirilen güncellemeyle Toyota ürün gamında yalnızca Yaris modelimizin 1.0 litrelik Vision MT versiyonu, yaklaşık yüzde 11’lik bir indirimden faydalanıyor. Bunun dışında hibrit araçlar özelinde yapılan matrah eşiğinin de markamız adına hiçbir yansıması olmadı. Bu açıdan bakıldığında yeni matrah düzenlemesi, enflasyon ile kur artışının çok altında ve yetersiz görünüyor. Her zaman altını çizdiğimiz gibi bu tür kısa zamanda etkisini kaybedecek güncellemeler yerine, vergi sisteminin artık yeni teknolojileri anlatan bir sistemle değiştirilmesi gerekiyor. Bizi motor hacimleriyle kısıtlamayacak dünya standartlarında yeni bir vergi sistemi gündeme alınmalıdır” dedi.
HÜSAMETTİN YALÇIN: ORTALAMA DÜŞÜŞ YÜZDE 9
Cardata Genel Müdürü Hüsamettin Yalçın “Ortalama düşüş yüzde 9 oldu. Toplamda 96 araçları kapsadı. 595 bin TL’ye kadar olan. Ortalama geri gelme fiyatları sıfır satışlara etki edecektir. Bu fiyatlarla araç yok ama pazar bu yıl 750 bini zorlar. İkinci ele çok yansıması olmaz en fazla yüzde 1 İkinci elde fiyatlar artmaya devam eder” diye konuştu.
