TÜFE martta akaryakıt zamlarının belirleyici olduğu ulaştırma kalemi öncülüğünde yıllık bazda yüzde 61.14’e yükselirken bu son 20 yılın ve AKP iktidarı dönemindeki en yüksek enflasyon oranı oldu.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, TÜFE martta bir önceki aya göre yüzde 5.46 arttı. Beklenti aylık artışın yüzde 5.7 olması idi.
TÜFE yıllık bazda en son Mart 2002 döneminde yüzde 65.1 artış kaydederken bu aynı zamanda Kasım 2002 seçimleriyle göreve gelen AKP iktidarındaki en yüksek artış da oldu.
Yİ-ÜFE ise martta aylık yüzde 9.19 artarken yıllık enflasyon şubat ayındaki yüzde 105.01’den yüzde 114.97’ye yükseldi.
Özel kapsamlı TÜFE göstergelerinden “B” endeksi martta yıllık olarak yüzde 47.01’den yüzde 51.34’e çıktı, “C” endeksi ise yüzde 44.05’ten yüzde 48.39’e yükseldi.
ULAŞTIRMADA YÜZDE 99.12’YE YÜKSELDİ
TÜİK verilerine göre, yıllık bazda enflasyon ulaştırmada yüzde 99.12’ye yükselirken gıda ve alkolsüz içecekler yüzde 70.33 ev eşyası yüzde 69.26 artış gösterdi.
Aylık olarak bakıldığında da TÜFE’de en büyük yükseliş ulaştırma kaleminden geldi. TÜFE ulaştırmada aylık yüzde 13.29 artış görüldü. Eğitim yüzde 6.55 artarken lokanta ve oteller kaleminde artış yüzde 6.04 oldu.
TÜFE yıllık bazda en son Mart 2002 döneminde yüzde 65.1 artış kaydetmişti. Bugün açıklanan enflasyon 20 yılın yeni zirvesine yükselirken veriler enflasyon beklentilerindeki bozulmanın da devam ettiğini gösterdi.
REUTERS ANKETİ
Reuters anketinde yıl sonu beklentileri belirgin yukarı revize edilirken ekonomistler artık enflasyonun daha uzun süre daha yüksek seviyelerde seyredeceğini bekliyor.
Rusya-Ukrayna savaşı sebebiyle artan emtia fiyatlarının ekonomiye etkisini yansıtır şekilde, yıl sonu enflasyon tahminlerinin medyanı Reuters’ın bir ay önceki anketindeki yüzde 38’den yüzde 54’e ulaştı.
Bugün yüzde 60’ı aşan ve önümüzdeki aylarda yüzde 70’e hatta daha yukarı doğru yükselişini sürdürmesi beklenen enflasyon ve enerji maliyetlerindeki rekor artış ekonomi politikalarına yönelik en büyük endişe kaynakları olmaya devam ediyor. Negatif reel getirinin enflasyonun tepe noktasında, TCMB’nin yüzde 14 politika faizine göre eksi 50 puan ile eşi tarihte görülmemiş seviyelere ulaşacak olması önemli bir endişe kaynağı.
TİMOTHY ASH DEĞERLENDİRDİ
TCMB’nin politikalarının enflasyonda düşüşü getirmediğine dikkat çeken BlueBay Asset Management’tan Timothy Ash manşet TÜFE, ÜFE ve çekirdek enflasyon göstergelerinin tamamının yükseldiğine dikkat çekti. Ash TCMB’nin politikalarının enflasyondaki ana neden olduğunu Ukrayna savaşının ise gerçekleşmeleri sadece kötüleştirdiğini söyledi.
Hükümet düşük faiz ile üretim ve ihracatı destekleyen bir ekonomi programı uygulayarak kronik cari açığı fazlaya çevirdikten sonra enflasyon ile mücadele etmeyi hedefliyor. Fakat Rusya-Ukrayna savaşı sebebiyle yükselen enerji faturası ve döviz getirici turizm sektörü riskleri Türkiye’nin programını tehlikeye sokması ana endişe kaynağı.
Merkez Bankası’nın (TCMB) ay sonundaki rutin enflasyon raporu ile birlikte yeni bir enflasyon patikası sunacağına kesin gözüyle bakılıyor. Ancak bankanın fiyat istikrarında ana unsurun “liralaşma stratejisi” olacağını belirtiyor. Dolayısıyla yüksek enflasyonla faiz artışı ile mücadele edilmiyor. Hükümet enflasyona karşı vergi indirimleri açıklasa da bu adımlar yükselişin önüne geçmiyor sadece sınırlı yavaşlatabiliyor.
(Reuters)
