Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) verilerine göre Türkiye, haftalık ortalama çalışma süresinde Avrupa ülkeleri arasında ilk sırada yer aldı.
AB genelinde haftalık çalışma süresi ortalama 35,9 saatteyken, Türkiye’de bu süre 42,4 saati buluyor.
Türkiye’yi, haftalık 40,9 saatle Bosna Hersek ve 40,6 saatle Sırbistan izledi. Avrupa genelinde haftalık ortalama çalışma süresinin 40 saati aştığı yalnızca bu üç ülke kaydedildi. Bu durum, beş günlük bir çalışma haftasında günde sekiz saatten fazla çalışmaya denk geliyor.
Sıralamanın devamındaysa 39,6 saatle Yunanistan, 39,5 saatle Kuzey Makedonya ve 38,7 saatle Bulgaristan yer alıyor. En uzun çalışma haftalarına sahip ülkeler sıralamasında Balkan coğrafyasının öne çıkması dikkat çekiyor.
Kısa çalışma sürelerinin ardında yarı zamanlı istihdam var
Avrupa’da çalışma süresinin en kısa olduğu ülkeyse, haftada 31,9 saatlik ortalamayla Hollanda oldu. Ancak bunda yarı zamanlı çalışanların Hollanda’daki toplam istihdamın neredeyse yüzde 43’ünü oluşturması belirleyici bir rol oynadı. Hollanda’da daha fazla yarı zamanlı çalışmaya yönelinmesi ortalamayı düşürse de tam zamanlı çalışanlar için çalışma haftasının hâlâ 40 saate daha yakın olduğu ifade ediliyor.
Almanya, Norveç ve Danimarka 33,9 saatlik çalışma süreleriyle Hollanda’yı izliyor. Ortalama çalışma süresi Avusturya’da 34,0, Belçika’da 34,3 ve Finlandiya’da 34,7 saat ile haftada 35 saatin altında kalıyor. Bu yedi ülkede ortalama iş günü, beş günlük çalışma haftası üzerinden hesaplandığında günde yedi saatin altına denk geliyor.
AB’nin en büyük dört ekonomisi arasında yapılan kıyaslamada, en kısa çalışma haftası 33,9 saatle Almanya’da kaydediliyor. Fransa’daysa haftalık çalışma süresi 35,6 saat olarak ölçülüyor.
Dört büyük AB ekonomisi arasında en uzun çalışma haftası ise 36,3 saatle İspanya’da görülüyor. İtalya da 36,1 saatle AB ortalaması olan 35,9 saatin üzerinde yer alıyor. Almanya ile bu iki ülke arasındaki fark haftada iki saati aşıyor.
En çok tarım çalışanları mesai yapıyor
Araştırmada yarı zamanlı istihdamın payı ne kadar yüksekse, ortalama çalışma saatlerinin de o kadar kısa olma eğiliminde olduğu görülüyor. Kendi hesabına çalışanlar, özellikle başka kişileri istihdam ediyorlarsa, ücretli çalışanlara kıyasla daha uzun saatler çalışma eğilimi gösteriyor. Bir ekonomide farklı sektörlerin göreli ağırlığı da ortalama çalışma saatlerini etkiliyor, çünkü bazı sektörler diğerlerine kıyasla daha uzun çalışma düzenleri gerektiriyor.
AB genelinde çalışma saatleri sektörel bazda incelendiğinde önemli farklılıklar göze çarpıyor. AB’de en uzun çalışma haftası, haftada 42 saat ile nitelikli tarım, ormancılık ve balıkçılık çalışanlarında kaydediliyor. Bu grubu 40,6 saatle yöneticiler ve 39,4 saatle silahlı kuvvetler mensupları takip ediyor. Listenin diğer ucunda ise en kısa ortalama çalışma haftası 31,8 saatle temel mesleklerde çalışanlarda görülüyor. Bu grubu 34,0 saatle büro destek çalışanları ve 34,5 saatle hizmet ve satış çalışanları izliyor.
Çalışma süresinde zirvede, asgari ücrette dipte
Uzun çalışma sürelerinde Avrupa lideri olan Türkiye, konu asgari ücrete geldiğindeyse listenin en son basamağına geriliyor.
Özellikle Batı Avrupa ülkelerinde asgari ücretler 2 bin avro seviyesinin üzerine çıkarken, 2026 itibarıyla Avrupa’da en yüksek asgari ücret Lüksemburg’da uygulanıyor. Lüksemburg’da aylık brüt asgari ücret yaklaşık 2 bin 704 avro seviyesinde seyrediyor. Bu ülkeyi İrlanda, Almanya ve Hollanda gibi Batı Avrupa ülkeleri takip ediyor.
Avrupa genelinde en düşük brüt aylık asgari ücret ise 620 avro ile Bulgaristan ve 619 avro ile Türkiye’de uygulanıyor.
Türkiye’de işçilerin karşı karşıya kaldığı tek sorun ücretlerin düşüklüğü değil. Yüksek enflasyon ile vergi ve kesintiler, sigortalı işçilerin ve asgari ücretlilerin gelirlerini doğrudan eritiyor.
