Avrupa Birliği’nin yeryüzü inceleme programı Copernicus bu yıl kasım ayının dünya tarihindeki en sıcak kasım ayı olarak tarihe geçtiğini açıklamıştı. Aynı beklenti aralık ayı için de geçerli. Bırakın mevsim normallerini yaşamayı aralık ayında güneşsiz geçen gün neredeyse yok. Bu aynı zamanda kentlerde ve doğada da farklı etkilere neden oldu.
Tek ağaç iki mevsim
Hürriyet gazetesinden Emre Eser’in haberine göre en çarpıcı örnek ise İstanbul’un göbeğinde aralık ayının son haftasında çiçek açan ağaçlar. Harbiye’de, Kuruçeşme’de, Bayrampaşa’da ağaçlar daha geçen senenin yapraklarını dökmeden çiçek açmış durumda. Öyle ki aynı ağacın bir tarafında daha sonbahar bile gerektiği gibi yaşanmadığı için dökülmemiş yapraklar diğer tarafında ise sıcak geçen aralık ayı yüzünden ilkbahar moduna girip çiçek açan dallar var.
‘Artık tropikal iklime geçtiğimizin göstergesi’
Haberde görüşlerine yer verilen Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi, Klimatolog ve Meteorolog Prof. Dr. Murat Türkeş, artık iklim değişikliğinin ve tropikal iklim rejiminin net sonuçlarını yaşamaya başladığımızı söyledi. Türkeş, “Daha önce şubat başında ağaçlar çiçek açtığında durum değişiyor diyorduk. Ama aralıkta yaşanması artık tropikal iklime geçtiğimizin göstergesi. Bunu Ankara ve Çanakkale’de de görmüştük. Artan sıcaklıklar İstanbul’da da biyolojik ritmi ve fenolojiyi bozdu. Ne sonbahar ne de ilkbahar yaşanıyor. Ekosistem için olumsuz. Bundan sonra tarımdaki tehlikeye odaklanmalıyız” ifadelerini kullandı.
Taksim daha sıcak olacak
İstanbul Üniversitesi Ormancılık Fakültesi’nden Prof. Dr. Doğanay Tolunay ise “Bu kadar yapılaşma ve ormansızlaşma olursa başka bir sonuç beklemek de yanlış olur. Ağaçların çiçek açması ve Boğaz’dan geçen kuşlar hepsi sıcaklık artışının sonucu. İstanbul yüzyıl sonunda 4 derece ısınacak. Taksim gibi kentsel ısı adası etkisinin fazla olduğu alanlarda bu artış 2 derece daha fazla olacak” dedi.
‘Buzulların erimesine bakmamıza gerek yok artık’
Yaşananların tek sebebinin yüksek seyreden sıcaklıklar olduğunu anlatan Prof. Dr. Doğanay Tolunay, “Orman ekosisteminde ağaçlar, sıcaklıklar 10 dereceyi aştığında çiçek açmaya başlar, 10 derecenin altına düştüğünde ise yaprak döker. Aralık ayında ağaçların çiçek açması hiç normal değil. Buzulların erimesine bakmamıza gerek yok artık sokağımızda bunları görüyoruz. İklim değişikliğinin tam ortasındayız” diye konuştu.
‘Kuraklık artık farklı bir boyuta geldi’
Prof. Dr. Tolunay, “Türkiye’de iklim rejimi değişti. Bunun etkilerini ekonomide, tarımda, sanayide ve turizmde de göreceğiz. Acil uyum planları yapmamız önlemler almamız şart. Artık farklı bir iklime daha tropikal bir iklime geçtik diyebiliriz. Subtropikale yakın. Uzun süreli yağışsız ve uzun süreli şiddetli yağışların olduğu zamanlara geçiyoruz. Kuraklık artık farklı bir boyuta geldi” dedi.
İstanbul aralık ayı sıcaklık verileri (1929-2019)
Ortalama sıcaklık: 8.2
Ortalama en yüksek sıcaklık: 11.2
Ortalama en düşük sıcaklık: 5.2
Ortalama yağışlı gün sayısı: 14.5
Ortalama güneşli saat: 2.5
