Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus bugün basına yaptığı açıklamada “Küresel maymun çiçeği salgınının uluslararası endişe yaratan bir halk sağlığı acil durumunu temsil ettiğine karar verdim” diyerek salgın için acil durum ilan etti.
Ghebreyesus açıklamasında bir ay önce, Uluslararası Sağlık Tüzüğü uyarınca Acil Durum Komitesini, çok ülkeli maymun çiçeği salgınının uluslararası öneme sahip bir halk sağlığı acil durumunu temsil edip etmediğini değerlendirmek için toplanmasını istediğini ancak komitenin oybirliğiyle acil durum olmadığına karar verdiğini belirtti. Bu toplantının yapıldığı sırada maymun çiçeği vakalarının 47 ülkede 3040 olduğunu ifade eden Tedros, o günden itibaren salgının ilerlediğini ve hali hazırda 75 ülkede 16 binden fazla vaka olduğunu ve 5 kişinin maymun çiçeğinden öldüğünü ifade etti.
‘BEŞ UNSURU DİKKATE ALDIM’
DSÖ Genel Direktörü, komitenin perşembe günü tekrar toplandığını ve maymun çiçeği salgınının bir uluslararası öneme sahip bir halk sağlığı acil durumu olup olmadığıyla ilgili ortak karara varamadığını vurgulayarak Uluslararası Sağlık Tüzüğü ışığında “Bir salgının uluslararası öneme sahip bir halk sağlığı acil durumu oluşturup oluşturmadığına karar verirken beş unsuru dikkate almam gerekiyor” dedi.
Acil durum kararı verirken dikkate aldığı 5 unsurun 3 tanesinin karşılandığını açıklayan Dr. Tedros; maymun çiçeği virüsünün daha önce görülmeyen birçok ülkeye hızla yayılmasının, komitenin ortak karara varamamasının, birçok bilimsel bilgilerin yetersizliğin ve uluslararası bir yayılma potansiyelinin ortaya çıkmasının ve 5 unsurdan üçünün karşılanmasının acil durum kararı alırken dikkatte aldığı konular olduğunu açıkladı.
Ghebreyesus, “DSÖ’nün değerlendirmesi, maymun çiçeği riski, riski yüksek olarak değerlendirdiğimiz Avrupa bölgesi dışında, tüm bölgelerde orta düzeyde olduğu yönündedir. Uluslararası trafiğe müdahale riski şu an için düşük olmasına rağmen, daha fazla uluslararası yayılma riski de var” dedi.
Ghebreyesus ayrıca “Yani kısacası, yeni bulaşma yolları ile dünyaya hızla yayılan, hakkında çok az şey anladığımız ve Uluslararası Sağlık Tüzüğü’ndeki kriterleri karşılayan bir salgınımız var. Tüm bu nedenlerden dolayı, Küresel maymun çiçeği salgınının uluslararası endişe yaratan bir halk sağlığı acil durumunu temsil ettiğine karar verdim” dedi.
VİRÜSE DAİR ÇOK BİLİNMEYEN VAR
Komitenin tavsiyelerine karşın virüsün dolaşımı ve risk boyutuna ilişkin durumun net olmadığına dikkati çeken Ghebreyesus, “Virüse dair bilimsel kriterler, deliller ve diğer türlü bilgiler yetersiz olup bizi birçok bilinmezin içinde bırakmıştır.” değerlendirmesinde bulundu.
Virüsün birçok ülkede ilk defa görülmeye başladığını da hatırlatan Ghebreyesus, “Virüs, yeni bulaşma şekilleriyle dünyada hızla yayılıyor ve buna dair çok az şey biliyoruz.” şeklinde konuştu.
Ghebreyesus ayrıca, virüsün dünyada makul seviyede yayılmasına rağmen Avrupa’da çok daha hızlı yayıldığını da vurgulayarak, “Bu sebeplerden ötürü maymun çiçeği virüsünün Uluslararası Halk Sağlığı Acil Durumu teşkil ettiği kararına vardım.” dedi.
DSÖ, maymun çiçeği virüsünün PHEIC ilan edilmesini ele almak üzere ilk olarak 23 Haziran’da toplanmıştı.
