Cumhurbaşkanı Erdoğan 14 Mayıs’ta seçim kararını imzaladı. Karar Resmi Gazete’de yayımlandıktan sonra gözler Yüksek Seçim Kurulu’nda (YSK)olacak.
Öte yandan bu kararla birlikte seçmenlerin gözü oy kullanma sürecine çevrildi.
YSK’nin sitesinde seçmenlerin sıkça sorduğu sorulara verdiği cevaplar şöyle:
Adres kaydımın olduğu yer dışında başka bir yerde (yazlıkta, köyde, tatilde vb.) oy kullanabilir miyim?
Seçmenler, nüfus müdürlüğüne devamlı olarak oturduklarını bildirdikleri yerleşim yeri adresinde oylarını kullanmak zorundadır. Askı süresi içinde adres değişikliğini yapmayan seçmenler kayıtlı oldukları sandık dışında oylarını kullanamazlar.
Nüfus müdürlüklerince diğer adres (ikinci adres) beyanı alınarak yapılan tesciller kayıt için yeterli değildir. Diğer adresinde oy kullanmak isteyen seçmenlerin, nüfus müdürlüklerine başvurmak suretiyle, diğer adreslerini yerleşim yeri adresi olarak tescil ettirmeleri gerekir.
Askerden terhis olanlar terhis belgesi ile seçmenlik kaydını nasıl yaptırır?
Oy verme günü itibariyle silahaltında olan er ve erbaşlara ilişkin bilgiler, Millî Savunma Bakanlığı Askeralma Genel Müdürlüğünden, askeri öğrenciler, yedek subay öğrencilere ait bilgiler de Milli Savunma Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünden alınır ve bu kişilerin seçmen kütüğündeki kayıtları dondurulur. Askerliği nedeniyle daha önceden kayıtları dondurulanlardan oy verme günü itibariyle terhis olacaklar var ise kayıtları “Oy Kullanabilir” hale getirilir.
Oy verme günü itibariyle askerlikten terhis olan ya da asteğmenliğe nasbedilen ancak silahaltında bulunmaları nedeniyle askı listesinde kaydı bulunmayan ve yine aynı nedenle kayıtları dondurulmuş bulunan Türk vatandaşları, listelere yazılmak veya seçmenlik durumunu oy kullanabilir duruma getirebilmek için askı süresi içinde terhis belgesi veya askerlik şubesince verilen belgenin veya görev belgesinin ibraz edilmesi şartıyla ilgili ilçe seçim kurulu başkanlıklarına başvurabilirler.
Bilgim olmadığı halde sandık kurulu görevlisi olarak yazılmışım. Bu görevi yapmak istemiyorum. İptal ettirmek için nereye başvurabilirim?
Görevi veren ilçe seçim kuruluna başvurmanız gerekir.
Engelli seçmenler
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğünden görme ve ortopedik engelli vatandaşların listesi alınarak Seçmen Kütüğü Genel Müdürlüğünce SEÇSİS’e işlenmektedir.
Seçmen Kütüğünde engelli kaydı bulunmayan görme ve ortopedik engelli seçmenler “Engelli Beyan Formunu” doldurarak yerleşim yeri adresinin bağlı olduğu ilçe seçim kuruluna veya ilçe seçim kuruluna iletilmek üzere bağlı bulunduğu muhtarlığa veya doğrudan Seçmen Kütüğü Genel Müdürlüğüne iletebilirler.
NOT: Engelli seçmenlerin, seçim dönemlerinde binaların giriş katlarında oylarını rahatlıkla kullanabilmeleri için, seçmen kütüğündeki kayıtlarında “Engelli” kutusunun işaretli olması gerekmektedir.
Geçici kimlik belgesi ile oy kullanılabilir mi?
Nüfus müdürlüklerinden alınan geçici kimlik belgesi ile oy kullanılabilir.
Görüntü kaydedici veya haberleşme sağlayıcı cihazlarla oy verme yerine girilebilir mi?
Cep telefonu, fotoğraf veya film makinesi gibi görüntü kaydedici veya haberleşme sağlayıcı cihazlarla oy verme yerine girilmesi yasaktır ve cezasının bulunmaktadır. Bu tür cihazları oy verme işlemi bitene kadar sandık kuruluna bırakılması gerekmektedir.
Hastalığı veya engeli sebebiyle yatağa bağımlı seçmenler seyyar sandıklarda oy kullanmak için nereye başvurmalı?
Seyyar sandıklarda oy kullanabilmek için seçmenin il ve ilçe merkezlerinde ikamet etme şartı vardır.
Hastalığı veya engeli sebebiyle yatağa bağımlı olan seçmenler, askı süresi içinde “Engeli Nedeniyle Yatağa Bağımlı Olduğu” veya “Hastalığı Sebebiyle Yatağa Bağımlı Olduğu” ibaresinin yer aldığı sağlık raporu ile birlikte, www.ysk.gov.tr internet adresinden temin edebileceği “Seyyar Sandık Kurulu Talep Formunu” doldurup yerleşim yerinin bağlı bulunduğu ilçe seçim kurulu başkanlığına veya ilçe seçim kurulu başkanlığına gönderilmek üzere muhtarlığa teslim etmeleri halinde kayıtlı oldukları adreste seyyar sandık uygulaması ile oy kullanabileceklerdir.
Ancak bir önceki seçimde kalıcı olarak yatağa bağımlı olduğu tespit edilerek seyyar sandık seçmen listesine dâhil edilmiş seçmenlerin müracaatları halinde yeniden sağlık raporu istenmez.
Kısıtlı seçmenler, mahkeme kararı ile kısıtlılıkları kalktıktan sonra oy kullanabilmek için ne yapmalılar?
Haklarında kısıtlılık kararı kalkmış seçmenler, ilgili mahkeme kararını yerleşim yerinin bağlı olduğu ilçe seçim kuruluna götürerek başvurması halinde seçmenlik durumlarını güncelleyebilirler.
Kimler oy kullanamaz?
Aşağıda yazılı olanlar oy kullanamazlar (298/7 md.):
1. Silâhaltında bulunan erler, onbaşılar ve kıta çavuşları (her ne sebeple olursa olsun, izinli bulunanlar da bu hükme tabidir),
2. Askeri öğrenciler,
3. Ceza infaz kurumlarında hükümlü olarak bulunanlar (Ek: 10.6.1983 – 2839/44 md. Değişik: 27.10.1995–4125/2 md.).
Kurum ve kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişilerin Yüksek Seçim Kurulundan adres ve kimlik bilgisi sorgulaması taleplerine cevap veriliyor mu?
Yüksek Seçim Kurulunun 03.07.2020 tarihli ve 320 sayılı kararı gereğince, kimlik ve adres bilgisi talebinde bulunan kurum ve kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişilerin başvurularına cevap verilmemektedir. Bu konudaki taleplerin 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu hükümleri çerçevesinde İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünden temin edilmesi gerekmektedir.
Nerede oy kullanacağımı öğrenmek istiyorum?
Nerede oy kullanacağınızı, seçim dönemlerinde sandık seçmen listeleri kesinleştikten sonra www.ysk.gov.tr internet sayfamızın “Nerede Oy Kullanacağım” bölümünden öğrenebilirsiniz.
Not: “Nerede Oy Kullanacağım” bölümü sadece seçim dönemlerinde kullanıma sunulmaktadır.
Okuma yazma bilmiyorum, oy kullanırken akrabam bana yardımcı olabilir mi?
Okuma – yazma bilmeyen seçmenlere oy verme sırasında yardım etmek amacıyla oy verme yerine kendisinden başka kimse giremez ve oy kullanma sırasında yardım edemez. Seçmen kendi oyunu kendi kullanır.
Okuma – yazma bilmeyen seçmen, sorduğu ve istediği takdirde sandık kurulu başkanı, birleşik oy pusulaları üzerinde bulunan işaretlerden hangisinin hangi siyasi parti veya bağımsız adaya ait olduğunu ve tercih ettiği siyasi parti veya bağımsız adaya, diğer bölüme taşırmamak suretiyle “TERCİH” veya “EVET” mührünü basması ve birleşik oy pusulaları ile birlikte muhtarlık – ihtiyar heyeti/meclisi için hazırlanmış olan beyaz kâğıdı veya beyaz kâğıda basılan, teksir edilen, herhangi bir araçla veya elle çoğaltılan oy pusulasını mühür basmadan katlayıp zarfa koyarak ağzını yapıştırması gerektiğini anlatır.
Oy kullanmada kimlerin önceliği bulunmaktadır?
Gebeler, hastalar ve engelliler sıra ile bekletilmeden oylarını verirler. Yaşlıların da bekletilmeden oy kullanmalarına izin verilebilir.
Bu seçmenlere yardım eden seçmenin de öncelikle oy kullanmasına izin verilebilir.
Görevlendirilen güvenlik güçlerinin de bekletilmeden oy kullanmalarına izin verilebilir.
Oy kullanma yaşı kaçtır?
Seçim tarihi itibariyle 18 yaşını dolduran her Türk vatandaşı seçme ve halkoylamasına katılma hakkına sahiptir.
Oy verme günü düğün, nişan yapabilir miyim? Yasaklar nelerdir?
298 sayılı Kanunun 79.maddesi gereği; “Oy verme günü, her ne suretle olursa olsun, ispirtolu içki satılması, içkili yerlerle umumi mahallerde her çeşit ispirtolu içki satılması, verilmesi, içilmesi yasaktır. Oy verme günü, bütün umumi eğlence yerleri oy verme süresince kapalı kalır. Eğlence yeri niteliğine haiz lokantalarda yalnız yemek verilir. Oy verme günü, emniyet ve asayişi korumakla görevli olanlardan başka hiçbir kimse, köy, kasaba ve şehirlerde silah taşıyamaz.”
Sandık kurulunda görev almak istiyorum. Nereye başvurabilirim?
Sandık kurulunda görevlendirilecek kişiler 298 sayılı Kanun’un 22. ve 23. maddesine göre belirlenmektedir.
Seçim sonuçlarıyla ile ilgili bilgiyi nereden alabilirim?
www.ysk.gov.tr internet sitemizin “Sandık Sonuçları ve Tutanakları” bölümünde 2009 yılından bugüne kadar yapılan seçimlerin sonuçları sandık-muhtarlık-ilçe-il bazında yayımlanmaktadır.
Ayrıca Seçim Arşivi sayfamızdan seçimlere ait ilçe seçim kurulları tarafından oluşturulan birleştirme tutanaklarına ulaşabilirsiniz.
Seçimlere ilişkin bilgilere nereden ulaşabilirim?
Cumhurbaşkanı Seçimi, Milletvekili Genel Seçimi, Mahalli İdareler Genel Seçimi ve Anayasa Değişikliklerinin Halkoylamasına sunulması hakkındaki bilgilere “www.ysk.gov.tr” internet sayfamızın “Kurumumuz/Seçim Mevzuatı ve İlgili Diğer Mevzuat”” bölümünden ulaşabilirsiniz.
Seçmen bilgi kâğıdı ne zaman gönderilmektedir?
Seçmen kütüğüne kayıtlı seçmenlerin seçim dönemlerinde sandık atama işlemi ile nerede oy vereceğinin belirlenmesinden sonra, her seçmen için hangi seçim çevresi ve bölgesinde, kaç numaralı sandıkta oy vereceğini, seçmen sıra numarasını ve diğer bilgilerini gösterir belge (Seçmen Bilgi Kâğıdı) hazırlanır. Seçmen bilgi kağıdı, seçim takviminde belirlenen tarihler arasında, ilçe seçim kurulları tarafından seçmenlere dağıtılır.
Seçmen Bilgi Kâğıdı kendisine ulaşmayan seçmenler, internet sayfamızın “Nerede Oy Kullanacağım” bölümünden veya e-Devlet Kapısı üzerinden nerede oy kullanacaklarını sorgulayabilir, seçmen bilgi kayıtlarının dökümünü alabilirler.
Seçmen kütüğüne nasıl kayıt olabilirim?
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunda 5749 sayılı Kanunla yapılan değişiklikle seçmen kütükleri Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü Adres Kayıt Sistemindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmektedir. Bu nedenle seçmen kütüğüne kayıt olmak için ikametgâhınızın bağlı olduğu ilçe nüfus müdürlüğüne giderek adres beyanında bulunmanız yeterli olacaktır.
Seyyar sandıkta muhtarlık ve ihtiyar meclisi/heyeti üyeliği seçimleri için oy kullanılabilir mi?
Seyyar sandık seçmen listesine kayıtlı seçmenler, muhtar ve ihtiyar meclisi/heyeti üyeliği seçimleri için oy kullanamazlar (298/14-17).
Üniversite öğrencileri okudukları şehirde seçmen kütüğüne nasıl kayıt yaptırabilirler?
Öğrenci olup, seçmen niteliğini taşıyan ve öğrenim gördükleri yerleşim birimlerinde oylarını kullanmak isteyenler (askeri öğrenciler hariç), öğrenim gördükleri okuldan, o okulun öğrencisi olduklarına ve yurt müdürlüklerinden, yurtta kaldıklarına ilişkin alacakları belgeler ile kaldıkları yurtların bağlı bulunduğu ilgili nüfus müdürlüklerine bizzat başvururlar ve tescil edilen adrese ilişkin imzalı ve onaylı adres beyan formunun bir örneği ve eklerini ilçe seçim kurulu başkanlığına teslim ederler.
Vekâletle adres beyanında bulunabilir miyim?
Nüfus Hizmetleri Kanununun 50. maddesinin üçüncü fıkrası gereği özel vekâletname ile başvuranlar sadece vekâlet veren adına ilgili nüfus müdürlüğüne adres beyanında bulunabilirler. Başvuru sırasında adres beyan formu ile birlikte elektrik, su, telefon, doğalgaz abonelik sözleşmesi veya faturası, noter tasdikli kira sözleşmesi gibi belgelerden birisini ibraz etmek zorundadırlar.
Yeni evlendim, kimliğimi değiştirmeden oy kullanabilir miyim?
Evlenme cüzdanı ile oy kullanılabilir.
Yurt İçi Seçmen kütüğünde kayıtlı olup olmadığımı nasıl öğrenebilirim?
Seçmen kütüğüne kayıtlı olup olmadığınızı, kayıtlı iseniz hangi adres ile kayıtlı olduğunuzu Seçmen Sorgulama portalının “Yurt İçi Seçmen Sorgulama” bölümünden, mobil cihazınıza indireceğiniz “Seçmen Sorgulama” uygulamasından veya e-Devlet kapısından öğrenebilirsiniz.
