CHP Kayseri Milletvekili Aşkın Genç, Toprak Mahsulleri Ofisinin (TMO) açıkladığı buğday alım fiyatlarıyla ilgili, “Son beş yılda TMO’nun açıkladığı buğday alım fiyatı 5 kat arttı ama çiftçinin DAP gübresi yüzde bin 133, mazotu yüzde 607 zamlandı. Çiftçi toprağa değil, borca çalışıyor” değerlendirmesinde bulundu.
Genç, TMO’nun 2025 yılı buğday alım fiyatlarını değerlendirdiği açıklamasında, buğday üretiminde kullanılan temel girdilerin son 5 yılda, TMO’nun açıkladığı fiyatlardan daha fazla arttığını belirtti. Genç, “Buğday alım fiyatı 2020’den bu yana yaklaşık 6 kat artarken, mazot yüzde 607, gübre yüzde bin 133 zamlandı. Çiftçiye fiyat var gibi görünüyor ama gerçekte artan sadece maliyet” dedi.
ARTAN YALNIZCA ÜRETİCİNİN MALİYETİ
CHP’li Genç’in hazırladığı tabloya göre 5 yıllık artışlar şöyle:
| Girdi Kalemi | 2020 fiyatı | 2025 Fiyatı | Artış Oranı |
| Mazot | 6,5 TL | 46 TL | %607 |
| Üre gübresi | Bin 860 TL | 19 bin 300 TL | %937 |
| DAP gübresi | 2 bin 140 TL | 26 bin 400 TL | %1133 |
Genç, tabloya ilişkin, “Bu tablo, çiftçinin her yıl daha yüksek maliyetle, aynı ürünü üretmeye çalıştığını gösteriyor. Fiyatlar artıyor deniliyor ama artan yalnızca üreticinin maliyeti. Çiftçinin eline geçen net kazanç giderek azalıyor” ifadelerini kullandı.
DESTEK DEĞİL MAKYAJ YAPILIYOR
Genç, Tarım ve Orman Bakanlığının ton başına 2 bin 520 lira destek açıklamasına da değinerek şu değerlendirmeyi yaptı:
“Bu destekler genellikle geç yatıyor, yeterli değil. Çoğu zaman nakdi değil, ayni oluyor. Bu da çiftçinin cebine doğrudan etki etmiyor. Üstelik çiftçi ürününü TMO’ya satamayınca bu desteklerin çoğundan yararlanamıyor. Gerçekte bu destekler makyaj olarak kalıyor. Her yıl daha yüksek maliyetle üretim yapmaya zorlanan çiftçi, sattığı ürünle borcunu bile ödeyemiyor. Tarım Bakanlığı ise hala ‘rekor fiyat verdik’ diyor.”
ÇİFTÇİ BUĞDAY ÜRETMEK İÇİN KREDİ ÇEKİYOR
CHP’li Genç, çiftçinin tarımsal üretimden elde ettiği gelirle ailesini geçindiremediğini, borçla üretim yapmaya zorlandığını belirterek; “Çiftçi bugün buğday üretmek için kredi çekiyor, girdileri vadeli alıyor, yıl sonunda ürününü maliyetin biraz üstünde satabiliyorsa şanslı sayılıyor. Bu bir kazanç düzeni değil, borç düzenidir. Çiftçi toprağa değil, borca çalışıyor. Eğer mazotu, gübreyi, tohumu ucuzlatmazsanız; destek verseniz de çiftçi kar edemez. Tarım stratejik sektördür. Yarın gıda krizine düşmemek için bugünden çiftçiye sahip çıkmalıyız” ifadelerini kullandı.
KAYNAK: ANKA
